Nazanin Hansu (Razavi),Moharram Pourbagheri
26 ژوئیه 2019•بهروزرسانی: 27 ژوئیه 2019
استانبول/خبرگزاری آناتولی
دکتر مهدی نوربخش، حمید آصفی و دکتر فرزاد صمدلی در گفتگو با خبرگزاری آناتولی به بررسی عواقب و جوانب توقیف یا حمله به نفتکشها توسط ایران در تنگه هرمز، دریای عمان و خلیج فارس پرداخته و این اقدام را موجب ایجاد ائتلاف بینالمللی جدیدی در منطقه و نهایتا به زیان اقتصاد و امنیت این کشور قلمداد کردند.
به کانال فارسی خبرگزاری آناتولی در تلگرام بپیوندید
در این رابطه، دکتر مهدی نوربخش استاد روابط بینالملل در دانشگاه هریسبرگ ایالت پنسیلوانیای آمریکا در گفتگو با خبرنگار آناتولی اظهار داشت:
«تنشهای جدید در خاورمیانه بین آمریکا و بریتانیا و ایران به هیچ وجه به نفع این کشور نیست. در طول چندین ماه گذشته آمریکا همراه با عربستان سعودی و اسرائیل کوشش زیادی کردند که ائتلاف علیه ایران درست کنند.
پس از حمله حوثیها به تاسیسات نفتی سعودی و کشتیهای چند کشور دیگر، آمریکا کوشش فراوانی کرد تا این ائتلاف را درست بکند. از دو هفته پیش که انگلیس نفتکش ایران را در جبل الطارق توقیف کرد تلاش های لندن و واشنگتن شدت گرفته است».
نوربخش با اشاره به اینکه توقیف نفتکش بریتانیایی توسط ایران، باعث افزایش فشارها بر این کشور شده است، تصریح کرد:
«با توقیف کشتی بریتانیایی توسط ایران مشکلات بیشتر شد. این ممکن است جرقهای برای جنگ باشد. ایران به هیچ قیمتی نباید دست به گروگانگیری از کشورهای دیگر بزند. تمام اینها حجم تنشها را اضافه میکند و نهایتا به نفع ایران نخواهد بود.
با ناامنشدن خلیج فارس، دولت دونالد ترامپ و کشورهای غربی ترامپ سخت به دنبال این هستند که این ائتلاف را تشکیل دهند. این امر به نفع ایران نخواهد بود و به حل مشکلات کمکی نخواهد کرد. ایران در حال حاضر به یک دیپلماسی بسیار فعال نیازمند است».
در ادامه این گفتگو حمید آصفی پژوهشگر اقتصاد سیاسی و از فعالان ملی-مذهبی در ایران نیز تصریح کرد:
«مسئولین ایران با تحریمهای نفسگیری مواجه شده و در تلاش برای شکستن آن هستند. آنها میگویند در شرایط تحریم یا خفه میشویم یا دچار فروپاشی ساختاری. این روند میتواند به آغاز اعتراضات سراسری غیرقابل کنترل در ایران نیز منجر شود. به همین دلیل، ایران چنین کارهایی را در تنگه هرمز و خلیج فارس انجام میدهد. شعارش هم این است که اگر ما نفت نفروشیم، هیچ کشور دیگری در منطقه نخواهد توانست. چنین خط و مشی میتواند تنشها را بیش از پیش بالا ببرد.
پس از بحران نفتکشها، لندن پیشنهاد ائتلاف بینالمللی برای حفظ امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز داده است. این موضوع باعث افزایش تنش خواهد شد. اگر ایران به ناامنی بیشتری دامن بزند، دیگر کشورها میتوانند علیه تهران در شورای امنیت شکایت کنند که باعث تحریمهای جدید و جنگ خواهد شد».
آصفی با اشاره به اینکه تنش در منطقه ابعاد گستردهتری دارد، اضافه کرد:
«موضوع از یک مساله ریشهای دیگری نشات میگیرد. استراتژی ایران این است که منطقه و دنیا، این کشور را به عنوان قدرت منطقهای بپذیرند؛ از شرق مدیترانه تا باب المندب که اسرائیل را هم شامل میشود. سیاست ایران این بوده که این امر را به کشورهای عربی و دنیا بقبولاند.
همین موضوع موجب ناامنی شده است. همه کشورها به این نتیجه رسیدهاند که باید با این استراتژی تهران مقابله کنند. این استراتژی درواقع منافع ایدئولوژیک و بلندپروازی جمهوری اسلامی ایران است. اگر مسائل و تنشها اینطور پیش برود، احتمال اینکه اوضاع به سمت گزینه نظامی حرکت کند خیلی زیاد است.
حمله به نفتکشها به نفع ایران و منطقه نیست. ایران تحلیل پرریسکی دارد؛ میپندارد با بضاعت سنگین موشکی خود میتواند شرایط را به هم بریزد و در راستای استراتژی خود از دیگران باج بگیرد. این مواجهه به ضرر ایران و منطقه است. سرمایه گذاری و توسعه تجارت به امنیت نیاز دارد».
وی با تاکید بر اینکه دکترین امنیتی ایران هزینه زیادی برای این کشور درپی دارد، اظهار داشت:
«کاهش رشد اقتصادی، افزایش هزینههای نظامی و افزایش ریسک سرمایهگذاری از پیامدهای فوری دکترین امنیتی جمهوری اسلامی است، اما ایران به نقطهای در تحریمها رسیده که تصور می کند که باید به نوعی آنها را بشکند. این سیاست به ضد خودش تبدیل میشود. تهدید برای نابودی اسرائیل ناخواسته به حفظ این کشور کمک کرده است. اسرائیل اکنون تبدیل به بخشی از امنیت خلیح فارس شده است. تضاد تاریخی میان اعراب و اسرائیل به ایران و اعراب تبدیل شده است.
عده ای در ایران میگویند که هر کس از مذاکره حرف بزند الفبای سیاست و غیرت را نمیداند. حکومت ایران راه خودش را عملا بسته و اسیر شعارها شده است. میگویند مذاکره سر مسائل ناموسی نمیکنیم. درحالیکه ناموس همان منافع ملی است. شیعهگری و ایجاد جنبشهای شیعی در منطقه دقیقا ضد منافع ملی ایران است».
دکتر فرزاد صمدلی، کارشناس علوم سیاسی و روابط بین الملل نیز در این رابطه به خبرنگار آناتولی گفت:
افزایش تنش در منطقه و تنگه هرمز و مقابله ایران با آمریکا و انگلیس هرگز به نفع ملت ما نیست، چون مساله باعث افزایش قیمت نفت و تزلزل اقتصاد جهان خواهد شد. امنیت جهان دچار اختلال میشود. فروش نفت کشورهای منطقه نیز کاهش مییابد. تنش باعث افزایش حق بیمه کشتیها و افزایش قیمت نفت خواهد شد.
صمدلی تشکیل نیروی ویژه محافظت از نفتکشها در منطقه را به ضرر ایران خواند و تصریح کرد:
«آمریکا و انگلیس قصد ایجاد یک نیروی ویژه برای استقرار در منطقه دارند. اگر این اقدامات تنشزا ادامه یابد، وضعیت نگران کننده خواهد شد. در دوران جنگ ایران و عراق در چند زمان به خصوص در اواخر آن شاهد بودیم که به چه صورت منطقه دچار ناامنی شدید شد.
همه این دلایل میتواند باعث یک اجماع جهانی شده و تحریم های شورای امنیت علیه ایران را دوباره اجرایی کند. بدینترتیب تمام همسایگان ایران نیز آن را بهصورت یک کشور تحریمی دیده و نمیتوانند با تهران تجارت کنند».
وی با اشاره به اینکه بسیاری از مردم ایران خواهان کاهش تنش در منطقه هستند، اضافه کرد:
«ماجراجویی ایران کار درستی نیست و میتواند اوضاع امنیتی و اقتصادی این کشور را تهدید کند و به سمت فروپاشی برود. ممکن است حکومت ایران با این تندرویها جایگاهی در بین افراطیون بیابد، اما نمیتواند میان 80 میلیون ایرانی که با نگرانی در حال رصد تحولات هستند جایی داشته باشد».