28 آگوست 2025•بهروزرسانی: 29 آگوست 2025
تهران/ احمد دورسون/ خبرگزاری آنادولو
سه کشور اروپایی؛ انگلستان، فرانسه و آلمان بهدلیل عدم دستیابی به توافق جدید هستهای با ایران، سازوکار اسنپبک که زمینه را برای بازگشت تحریمهای ملل متحد علیه تهران فراهم میکند را فعال ساختند.
این کشورهای اروپایی اعلام کردند که در صورت عدم دستیابی به راهحل برای مسئله هستهای، سازوکار اسنپبک را تا پایان اوت آغاز خواهند کرد.
ایران مدعی است که کشورهای اروپایی برای آغاز این سازوکار مبنای قانونی ندارند و از آنجایی که این کشورها، پس از خروج یکجانبه آمریکا از توافق هستهای در سال 2018، به تعهدات خود عمل نکرده و وضعیت «مشارکتی» خود در قبال توافق را از دست دادهاند.
کشورهای اروپایی که پس از خروج آمریکا، توافق هستهای را رعایت نکرده و علیه ایران تحریمهای مختلف اعمال کردند نیز میگویند که قطعنامه شماره 2231 شورای امنیت به آنها حق اجرای این سازوکار را میدهد، زیرا آنها روی کاغذ از توافق خارج نشدهاند.
طبق قطعنامه شماره 2231 شورای امنیت، اگر یکی از کشورهای طرف توافق فکر کند که ایران بهطور قابل توجهی به توافق پایبند نبوده است، میتواند به شورای امنیت شکایت کند و زمانی که این موضوع به شورای امنیت میرسد، یک روند 30 روزه آغاز میشود.
طی این روند، شورای امنیت باید قطعانامه جدیدی را برای ادامه لغو تحریمها علیه ایران تصویب کند. این قطعنامه نیز نباید توسط اعضای دائمی ورای امنیت؛ روسیه، چین، آمریکا، فرانسه و انگلیس وتو شود.
اگر این قطعنامه بهموقع به تصویب نرسد، تحریمهای سازمان ملل که در چارچوب توافق سال 2015 لغو شدند، دوباره اجرایی خواهند شد. نیازی به رایگیری دیگری در شورای امنیت وجود ندارد.
با آغاز سازوکار اسنپبک، قطعنامههای شماره 1696، 1737، 1747، 1803، 1835 و 1929 که بین سالهای 2006-2010 علیه ایران تصویب شدند، دوباره اجرایی خواهند شد.
در این صورت، تحریمهایی که دوباره اعمال خواهد شد، شامل ممنوعیت توسعه موشک با قابلیت حمل کلاهک هستهای و محدودیتهای مالی و مسافرتی برای صدها شخص و سازمان است. همچنین تحریم تسلیحاتی که در سال 2020 منقضی شده بود، دوباره برقرار خواهد شد.
مهمترین تحریم، قطعنامه شماره 1929 است. این تحریم به کشورهای عضو سازمان ملل اجازه میدهد تمام محمولههای ارسالی و دریافتی از ایران را بازرسی و در صورت لزوم توقیف کنند. این امر امکان مداخله در کشتیهایی را که ایران برای تجارت دریایی استفاده میکند، فراهم میکند.
