11 اکتبر 2016•بهروزرسانی: 12 اکتبر 2016
سقاریا / دلیر میراف / خبرگزاری آناتولی
نشست تخصصی «تحولات سیاسی خاورمیانه» در حاشیه سومین کنگره "جامعه و سیاست در خاورمیانه" صبح امروز از سوی پژوهشگاه خاورمیانه دانشگاه سقاریاى تركيه و با حضور کارشناسانى از عراق، مصر، لیبی، تونس و سوریه برگزار شد.
در این نشست، رفیق عبدالسلام؛ وزیر سابق امور خارجه تونس و مدیر نشست با اشاره به نقش سازنده ترکیه در خاورمیانه، گفت: ما مردم خاورمیانه باید از تجربیات ترکیه در زمینه مهار بحران ها، تعامل اجتماعی و همبستگی استفاده کنیم.
وی خطاب به شركت كنندگان این نشست كه همگی از کشور های عربی بودند، اظهار داشت: " برگزاری این نشست نشان می دهد که ترکیه برای ايجاد اتحاد در خاورمیانه و وحدت میان مردم این منطقه توانایی و تجربه دارد. ترکیه اکنون گام به گام جایگاه تاریخی خود را می یابد''.
در ادامه نشست، عوض البرعصی معاون نخست وزیر سابق لیبی با اشاره به اوضاع نابسامان کشورهای منطقه، در باره اوضاع کشورش گفت: "لیبی پس از سقوط رژیم قذافى از هم پاشيد، زيرا مانند تونس و مصر داراى ساختار اداری و اجتماعی مقتدر نبود، بلكه فقط چند گروه و سازمان مسلح خواست های رژیم را دیکته می کردند''.
وی با تاکید بر اينكه براى ایجاد وحدت در لیبی باید شوراهای شهر تقویت شوند، افزود: ''در لیبی حاكميت دوگانه وجود دارد؛ دو مجلس، دو دولت و حتی دو بانک مرکزی. فقط شوراهاى شهر هستند که دچار دوگانگی نشده اند و آنها می توانند نقش سازنده ای در آینده کشور داشته باشند''.
البرعصی با اشاره به تلاش های ترکیه برای دستیابی به یک راه حل سیاسی در لیبی، اظهار داشت: "تلاش ها برای ایجاد وحدت در لیبی ادامه دارد. ترکیه همواره در کنار ما بود و کمک كرد. امیدوارم این تلاش ها موجب وحدت و یگانگی در لیبی شود''.
بر اساس این گزارش، طارق الهاشمی معاون سابق رئیس جمهور عراق نيز درباره اوضاع كشورش، گفت: "ساختار اداری عراق پس از اشغال آمريكا در سال 2003 به هم ریخت. تحولات بعدی آن نيز توسط خارجی ها صورت گرفت. این تحولات را نمی توان در چارچوب بهار عربی بررسی کرد''.
وی با اشاره به اینکه ایران نقش زیادی در به هم ریختن اوضاع عراق دارد، افزود: ''ایران با گماشتن یک حکومت مذهبی در عراق وحدت مردم را از بین برد. حکومت عراق در خلال سال های 2006 تا 2011 دولت موازی یا دولت ایران - عراق بود. بدون رضایت ایران دولت المالکی هیچ تصمیمی نمی توانست بگیرد".
الهاشمی با بیان این که طى سالهای اخیر در عراق تلاش شد تا اقدامات القاعده و داعش را به سنی ها ربط دهند، تصريح كرد:"به بهانه مبارزه با داعش با هدايت ایران گروه شبه نظامی الحشد الشعبی به وجود آوردند. آنها مناطق سنی نشین را هدف قرار دادند؛ زیرساخت ها را کاملا از بین بردند، مساجد و خانه های مردم را آتش زدند و مردم را کشتند".
الهاشمي در باره عملیات آزادسازی موصل عراق از دست داعش، تاکید کرد: "من نگرانم که الحشد الشعبی در موصل نیز به اقدامات خود ادامه دهد. بنابراین ترکیه حتما باید در عملیات آزادسازی موصل شرکت کند چرا که حضور ترکیه كيان ما را تضمين مى كند''.
صلاح عبدالمقصود، وزیر سابق اطلاع رسانی مصر هم در ادامه به برخورد دوگانه غرب در قبال تحولات خاورمیانه اشاره كرد و اظهار داشت: محمد مرسی با این که با رای مردم رئيس جمهور شده بود، از سوی غرب مورد حمایت قرار نگرفت و فشارها تنها پنج هفته پس از به قدرت رسيدن او آغاز شد".
وی افزود: "مرسی برای تاسیس و تقويت نهادهاى دموکراتیک در مصر تلاش بسيارى کرد. تمامی هفده مشاور او از نمایندگان قشرهای فرهنگی مصر بودند. با این حال از سوی غرب به ویژه آمریکا حمایت نشد".
وی در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به پیروزی مردم ترکیه بر کودتاگران، گفت: "مردم مصر نیز مانند برادران ترک خود در مقابل کودتا ایستادند. مردم زیادی در میدان رابعه العدویه و دیگر میادین قتل عام شدند با این حال هنوز به مبارزه خود ادامه می دهند. ما باید از تجربیات برادران ترک خود استفاده کنیم. آنها با آموختن از کودتاهای سابق در کشورشان این بار اجازه ندادند آینده از دستشان خارج شود".
در پایان این نشست، احمد طعمه، رئیس سابق حکومت انتقالی سوریه با تشکر از برگزارکنندگان این مراسم، اظهار داشت: ''اوضاع سوریه بر همگان معلوم است. تلاش های زیادی برای دستیابی به یک راه حل عادلانه انجام شده است ولی با کارشکنی های رژیم اسد همگی ناکام ماندند''.
وی افزود: هنوز ما امیدمان را از دست نداده ایم چون کشورهای دوست و برادر همچون ترکیه در کنار ما هستند.
