دولت عثمانی مطابق سنت اسلامی یهودیان را پناه داده است

استانبول/مجاهد تورتکن/خبرگزاری آناتولی

پروفسور لطفی شیبان استاد تاریخ دانشگاه ساکاریا در گفت وگو با خبرنگار آناتولی در زمینه سالگرد تبعید یهودیان از اسپانیا گفت: یهودیان که بعد از تبعید در سال 1492 به سرزمین عثمانی آمدند، آزادانه مناسک و عبادات دینی خود را به جای می آوردند حتی از سال های 1600 یهودیان در پست‌های مختلف اقتصادی و سیاسی دولت عثمانی نیز مشغول به فعالیت بودند.

وی در ادامه با بیان اینکه مسیحیان کاتولیک بیشتر از مسلمانان با یهودیان مشکل داشتند، گفت: "در آن زمان یهودیان به عنوان سرمنشا تمام بدی ها شناخته می شدند، در دوران ایزابلا ملکه اسپانیا به دلیل اینکه یهودیان از دین آنان نبودند همیشه نسبت به آنان پیش داوری می شد. مسیحیان کاتولیک نسبت به افرادی که از دین آنان نیستند بی طاقت بودند؛ این مسئله تنها نسبت به یهودیان نبود بلکه با مسلمانان اندلس نیز چنین رفتاری داشتند."

پروفسور شیبان در ادامه افزود:

"در نسل کشی مسلمانان که در بین سال‌های 1492 تا 1609 انجام گرفت نیز مدجن‌ها (مسلمانان مراکشی تبار اسپانیا هستند که پس از یورش مسیحیان به اندلس، آنجا را ترک نکرده تحت سلطه آنان به زندگی خویش در اسپانیا ادامه دادند؛ مدجن‌ها با وجود ادامه اقامت در اسپانیا به مسیحیت نگرویدند) نیز مورد ظلم و ستم و نسل کشی قرار گرفتند.

مدجن ها وادرا به تغییر دین شدن اما آنها زیر بار نرفتند و دین خود را تغییر ندادند. سرانجام در زمان های مختلف در سال 1501 تبعید شده و در پایان در بین سال های 1609 تا 1614تبعید اجباری شدند.

در این دوران تعداد زیادی از آنها در تحت تاثیر دادگاه های تفتیش عقاید شکنجه و کشته شدند. وقتی راجع به تبعید یهودیان صحبت می کنیم نباید کشتار و ظلمی که علیه مسلمانان اندلس انجام گرفته را نادیده بگیریم.

یهودیان در اسپانیا به لطف مسلمانان اندلس توانستند به زندگی خود ادامه دهند. پیش از فتح اسپانیا توسط مسلمانان، یهودیان در این کشور توسط ویزگوتهای اسپانیا به بردگی گرفته می شدند.

با فتح اسپانیا از سوی مسلمانان، برده داری لغو شد و یهودیان به دلیل اینکه تجارت و دیپلماسی را خوب میدانستند همانند همه کشورهای اسلامی در دولت اندلس نیز وارد سیستم سلطنتی شدند.

هیچ آمار دقیقی از تعداد یهودیان تبعید شده وجود ندارد. مهاجرتها معمولا به قلمرو امپراتوری عثمانی بود.

تعداد یهودیانی که می توانستند در کشورهای اروپایی پروتستان مانند هلند باقی بمانند بسیار کم بود. آنها بیشتر در مناطق بالکان دولت عثمانی در نزدیکی شمال آفریقا، استانبول، آناتولی٬ صفد و فلسطین و دمشق بودند.

يهوديان اغلب در سلانیک اقامت گزیدند. بعد از سلانیک یهودیان بیشتر به منطقه گالاتا٬ ازمیر و صفد مهاجرت می کردند.

انگیزاسیون در اسپانیا به مدت 300 سال ادامه داشت. اگر چه میزان مهاجرتها در دوره های بعدی تا تبعید 1492 زیاد نبود ولی مهاجرت ها به مناطق فوق همواره ادامه داشته است.

در دوره سلطان بایزید دوم عثمانی به دلایل مختلف به یهودیان حق پناهندگی اعطا شد. برخلاف فرهنگ اروپایی در فرهنگ شرقی حس کمک به نیازمندان و بهبود وضعیت آنها وجود دارد.

امپراتوری عثمانی نیز با پذیرفتن یهودیان که در شرایط دشواری بودند سنت اسلامی و جهان ترک را ادامه داد. به عبارت دیگر، موضوع مربوط به این واقعیت است که عثمانی ها یک دولت شرقی و بزرگ بود.

این یک ویژگی های تاریخی مشترک کشورهای بزرگ و قدرتمند در سراسر جهان است؛ آنها گروه های کوچک خلاق و با مهارت را به کشورهایشان جذب می کنند.

در جهان امروز ما این مورد را در آمریکا و برخی از کشورهای اروپایی مشاهده می کنیم. به عنوان مثال، ایالات متحده ترکان آهیسکا را می پذیرد. همچنین تعدادی از گروه های یهودی را نیز پذیرفته است. حتی به آنها اجازه می دهند تا سنت های دینی قدیمی خود را ادامه دهند.

در اصل سیاست رد یا سرکوب جوامع تحت ستم٬ بیشتر در کشورهای کوچک و غیر قانونی دیده می شود.

دولتهایی که به طور قانونی اداره می شوند و مردمانشان در سایه عدالت زندگی می کنند، از کسانی که به آنها پناه می برند نیز به خوبی استقبال می کند."