15 اکتبر 2017•بهروزرسانی: 16 اکتبر 2017
استانبول/خبرگزاری آناتولی
نعمتالله ايزدی، نخستين سفير ايران در روسیه پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی امروز در مورد دلایل «موضع انفعالی» مسکو در قبال تنش اخیر بین واشنگتن و تهران در مورد برجام اظهار داشت: «روسها هميشه در سياست خارجی دنبال فرصت میگردند كه بتوانند تاثيرگذاری خودشان را نشان بدهند. در شرايط فعلی شايد بتوان گفت جايگاهی براي اثرگذاری روسها فعلا به وجود نيامده است».
به گزارش روزنامه «اعتماد» ایران، وی در این زمینه همچنین گفته است:
«ورود جدی روسيه به پرونده مذکور، نه تنها ممكن است تاثير خاصی نداشته باشد، بلكه باعث اثرگذاری منفی بشود و اين شكاف ميان اروپا و امريكا را از بين ببرد و به جبههای متحد تبديل كند.
روسها الان احساس نمیكنند كه بتوانند تاثير داشته باشند و بتوانند تغييری در روند ايجاد كنند. در شرايطی كه روسيه خودش مشكلات متعددی با آمريكا و غرب دارد، ترجيح میدهد كه غربیها خودشان اين مشكل را برطرف بكنند.
روسها زمانی موضعگيری ميكنند كه اميدوار باشند نقش بارز و قابل اشارهای در پرونده بازی كنند، در شرايط كنونی اين نقش را در برجام برای خود قايل نيستند».
ایزدی در اینباره که «مسكو از رابطه با تهران به عنوان كارت بازی در برابر غرب استفاده میكند و فقط زمانی از تهران پشتيبانی میكند كه توانايی استفاده از اين پشتيبانی به عنوان ابزار چانهزنی داشته باشد»، گفته است:
«چنين اتهامی فقط از طرف تحليلگران ايرانی به روسيه وارد نمیشود، بلكه برعكس آن هم اتفاق میافتد. روسها هم ايران را متهم میكنند كه هر زمان دچار مشكل در رابطه با غرب میشود به سمت مسكو تمايل پيدا میكند.
همانطور كه در ايران هم روسها متهم به استفاده از ايران به عنوان ابزار فشار میشوند، در ميان تحليلگران روسها هم اين ظن وجود دارد كه ايرانیها شريك پايدار و دايمی نيستند».
این دیپلمات باسابقه درباره احتمال همکاری ایران و روسیه در زمینه صادرات گاز طبیعی به اروپا هم تصریح کرده است:
«روسها در اروپا يک بازار سنتی برای خودشان تعريف كردهاند و علاقهمند نيستند مادامی كه گاز طبيعی دارند و میتوانند انرژی اين منطقه را تامين بكنند، رقيب تازهای را در كنار خودشان ببينند.
شرايط صدور گاز طبيعي با نفت خام متفاوت است و به زيرساختها و شرايط خاصي نياز دارد. روسها از گذشتههای دور زيرساختهايی لازم براي صادرات گاز طبيعی به اروپا را ايجاد كردهاند. در حالی كه ايران هنوز شرايط لازم را برای حضور در اين بازار ندارد.
من خيلی بعيد میدانم كه تهران و مسكو به سمت همكاری در اين زمينه حركت كنند، هرچند كه حركتها و اقداماتی در گذشته در اين زمينه انجام شده است، اما موفقيت عملی نداشتهاند».
وی به این پرسش که «آیا امكان ايجاد يک جبهه متحد توسط تهران و مسکو برای همكاری جهت مبارزه با تحريمهای فرامرزی آمریکا قابل شكلگيری است؟» چنین پاسخ داده است:
«در مقابله و مبارزه با تهديدهای آمريكا، چون جنس برخوردها و نگرانیها متفاوت است و موضوعات مختلفی را دربرمیگيرد، خيلی امكان همكاری ميان ايران و روسيه وجود ندارد.
اختلافات روسيه با غرب با ايران بسيار متفاوت است. مسائلی مانند شرايط شبهجزيره بالكان يا كريمه و اوكراين كه برای روسيه اهميت كليدی دارد، ممكن است برای ايران اصولا مطرح نباشد يا حتی مواضع متفاوتی نسبت به روسيه داشته باشد.
موضوع اين است كه ايران و روسيه میتوانند روی مواضع مشترک كليدی مانند شرايط خاورميانه و به خصوص سوريه با هم همكاری كنند، اما زمينه اتحاد همهجانبه ميان دو كشور وجود ندارد».