23 ژانویه 2017•بهروزرسانی: 23 ژانویه 2017
آستانه/ خبرگزاری آناتولی
نشست بین المللی سوریه، با حضور هیات هایی از ترکیه، ایران، روسیه، آمریکا، رژیم اسد، مخالفان این رژیم و استفان دی میستورا، نمانیده ویژه دبیر کل سازمان ملل متحد در امور سوریه در آستانه، پایتخت قزاقستان آغاز شد.
%2F20170123_2_21443693_18224650.jpg)
هیات نظامی مخالفان سوری که قرار است در این نشست بین المللی شرکت کنند، از 14 عضو مهم گروه های مبارز در جنگ داخلی شامل؛ «فیلق الشام»، «ارتش العزت»، «ارتش النصر»، «شهدای اسلام»، «ارتش المجاهدین»، «لشکر اول ساحل»، «سربازان شام»، «واحد فاستقم»، «گردان سلطان مراد»، «جبهه شام»، «ارتش آزاد ادلب»، «ارتش اسلام» و نماینده ستاد فرماندهی جبهه جنوبی ارتش آزاد سوریه، تشکیل می شود. در رأس این گروه نیز محمد علوش، از ارتش اسلام به عنوان بزرگترین گروه مخالف قرار دارد.
هیات دیگری حدود 40 نفر، متشکل از مشاوران حقوقی، سیاسی و رسانه ای گروه مخالفان را همراهی می کنند. ترکیه و روسیه برای افزایش بازدهی این مذاکرات شمار شرکت کنندگان را در یک حد محدود تعیین کرده بودند.
در این نشست که سدات اونال، معاون مشاور ارشد وزیر امورخارجه ترکیه به نمانیدگی از آنکارا و حسین جابری، معاون عربی و افریقای وزیر امورخارجه ایران همچنین جورج کرول سفیر آمریکا در آستانه در رأس هیئت این کشور٬ الکساندر لاورنتیف، نماینده ویژه رئیس جمهور روسیه در امور سوریه و میخائیل بوگدانوف، معاون وزیر امورخارجه روسیه نیز در این مذکرات حضور دارند. بشار الجعفری، نمانیده رژیم اسد در سازمان ملل نیز به نام این رژیم بر سر میز مذاکرات نشسته است.
در این راستا، وزارت امور خارجه قزاقستان، از احتمال ادامه این نشست که توسط 320 خبرنگار خارجی و 120 خبرنگار داخلی پوشش داده می شود، تا فرداشب خبر داده بود.
- موضوع نخست؛ نقضهای آتش بس
موارد نقض آتش بس که در تاریخ 30 دسامبر برقرار شد، نخستین سرفصل این نشست خواهد بود.
در این چارچوب، مخالفان رژیم گزارش حاوی موارد نقض آتش بس از سوی رژیم و گروههای تروریستی خارجی و نقاط آن که بر روی یک نقشه اشاره شده است را به شرکت کنندگان ارایه خواهند داد.
در همین راستا، هیات مخالفان سوری شرط خروج رژیم اسد و حزب الله از مناطق «غوطه شرقی» و «دره برادا» که پس از آتش بس مذکور به کنترل آنها در آمده بودند را عنوان خواهند کرد.
گفتنی است ارتش اسد و شبه نظامیان حزب الله تا کنون صد ها بار آتش بس برقرار شده با ضمانت ترکیه و روسیه را در مناطق مختلف تحت کنترل مخالفان در استان های حلب، لاذقیه، دمشق، حما و حمص را نقض کرده اند.
این مخالفان در صورت اقدام رژیم و روسیه برای توقف نقض های مذکور، تحقق تدابیر فزاینده اعتماد بین این گروه ها را عنوان خواهند کرد. نخستین تدبیر، ایجاد گذرگاه انسانی در مناطق تحت محاصره دمشق و حمص از سوی رژیم خواهد بود.
آن ها همچنین خواستار آزادی هزاران زندانی سیاسی از زندان های رژیم خواهند شد.

- شرکت کنندگان در این نشست
ترکیه و روسیه به عنوان ضامن های آتش بس سوریه که در تاریخ 30 دسامبر برقرار شد، به عنوان دو هیات اصلی در نشست آستانه محسوب می شوند.
نشست آستانه از این نظر که مخالفان رژیم به طور گسترده در آن حضور خواهند داشت، بی سابقه است. در همین حال علی رغم این که برخی گروه های مخالف از جمله احرارالشام اعلام عدم حضور کرده اند، به روند آتش بس پایبند مانده اند.
همچنین طی نشست مخالفان در آنکارا که پیش از سفر به قزاقستان برپا شد، نمایندگان مخالف پس از چند سال برای نخستین بار به یک اتفاق نظر گسترده دست یافته اند. تفاوت این نشست با جلساتی که در پایتخت کشورهای اروپایی برگزار شده بود، حضور گروه های نظامی است که در جنگ سوریه شرکت داشته اند.
یکی دیگر از رویدادهایی که قرار است برای نخستین بار در نشست آستانه رخ دهد، حضور نظامیان گروه های مخالف و رژیم اسد پس از 6 سال بر سر یک میز است. پیشتر هیات هایی از این دو گروه در ژنو در مورد مبادله اسرا و تدابیر تقویت کننده اعتماد، دیدارهایی کوتاه و محدود به عمل آورده بودند. علاوه بر این ایران و روسیه نیز برای اولین بار با این هیات نظامیان مخالف گردهم خواهند آمد.

- تلاش های ترکیه
مسئولیت پذیری ترکیه و روسیه در قبال تخلیه غیرنظامیان و شبه نظامیان در شرق حلب و گام برداری در راستای پایان جنگ داخلی، موجب خشم برخی کشورهای غربی شده بود.
جهان غرب علی رغم حمایت از نشست آستانه، خواستار ادامه این مذاکرات در ژنو هستند. در همین چارچوب، برخی جناح های وابسته به باراک اوباما، رئیس جمهور پیشین در سوریه، خواستار عدم مشارکت گروه های مخالف در این نشست شده بودند.
گفتنی است پاینبدی مخالفان به روند آتش بس و همچنین شرکت گسترده آن ها در این نشست به عنوان یکی از موفقیت های ترکیه دیده می شود. بنابه اظهارات مقامات ترکیه به خبرگزاری آناتولی، این موفقیت آنکارا فراتر از تصور روسیه بوده است.
منابع دیپلماتیکی معتقدند در موازات ایفای نقش موفقیت آمیز ترکیه به عنوان یکی از ضامنان آتش بس، روسیه نیز باید به عنوان ضامن دیگر از نقض این آتش بس از سوی نیروهای رژیم خودداری کنند.