Çeltiğin 'DNA parmak izi' çıkarıldı

EDİRNE

Trakya Üniversitesi'nde (TÜ) yapılan bilimsel çalışmayla çeltiğin "DNA parmak izi" çıkartıldı.

TÜ Mühendislik Fakültesi Genetik ve Biyomühendislik Bölümü tarafından TÜ Moleküler Tarımsal Tanı Laboratuvarı'nda yapılan 2 yıllık çalışma sonucunda Türkiye’de yetişen yerel türlerin ve dünya piyasasında üretimi yapılan çeltik çeşitlerinin kimliklendirme çalışması yapıldı.

Yapılan kimliklendirme çalışmasıyla çeltik tohumlarının ve market raflarında satılan pirincin kimliği saptanmış olacak. Böylece hileli satışın ve haksız rekabetin önüne geçilecek.

TÜ Mühendislik Fakültesi Genetik ve Biyomühendislik Bölümü Öğretim Üyesi ve Moleküler Tarımsal Tanı Laboratuvarı Sorumlusu Doç. Dr. Semra Hasançebi, çalışmalar sayesinde çeltik çeşitleri arasındaki karışıklığın kolayca önleneceğini ifade ederek, şunları kaydetti:

"Bu çalışmayla çeltik çeşitlerinin her birinin özel bölgelerini tespit ediyoruz. Projeyi iki yıldır sürdürüyoruz. Hem Türkiye'deki yerel türleri hem de dünyadaki gen banklarından elde ettiğimiz çeltik türlerini inceledik. Bu çeşitler arasındaki DNA farklılıklarını bulmak üzere birtakım genetik araçlarımız var. 50 farklı DNA bölgesinde çalışma yaparak çeşitler arasındaki farklılıkları ortaya koyuyoruz. Üretici ya da sanayici elindeki ürünle gelip 'bu benim istediğim ürün mü?' diye sorabilir ve biz de buna cevap verebiliriz.

Bu projeyle çeltikte DNA parmak izini çıkarmış durumdayız, ileri de de çeltik DNA parmak izi veri tabanını kuracağız. Bu da Türkiye'deki çeltikle ilgili hem tüketici hem üretici açısından hakların korunmasıyla ilgili çok önemli. Hem üreticinin hem tüketicinin haklarını korumak. Haksız rekabetin önüne geçecek ve çeltiklerdeki karışıklığın bertaraf edilmesini sağlayacak. Çeltik için bir veri tabanı oluşturup, ondan sonra gelen herhangi bir talebe cevap vereceğiz."

"Market raflarında satılan pirincin kimliği saptanmış olacak"

Yrd. Doç. Dr. Necmi Beşer de yapılan çalışmayla pirinçte haksız rekabetin önüne geçileceğini ifade ederek, şöyle konuştu:

"Amacımız özellikle Türkiye’deki pirinç çeşitlerinin genetik olarak birbirinden ayırıcı yönlerini bulmak. Ayrıca en önemli kısmı da marketlerde satılan pirinçlerin ayırıcı genetik özelliklerden yararlanarak bu pirinçlerin hangi çeşit olduklarını tespit etmek.

Piyasaya sunulan parlatılmış, paketlenmiş beyaz pirinçte sürekli şikayetler geliyor. İçinde farklı çeşitlerin karışımı olabiliyor. Biz paketin üzerinden örnekler alarak her pirinç tanesinin hangi çeşit olduğunu veya kaç tanesinin hangi çeşit olduğunu birbirinden ayıran DNA özelliklerini bulmak için bu projeyi yaptık."