ABD'ye İran ile nükleer anlaşmaya uy çağrısı

CENEVRE

Nobel Barış Ödülü'nü geçen yıl kazanan Nükleer Silahların İmha Edilmesi Kampanyası'nın (ICAN) Direktörü Beatrice Fihn, ABD yönetiminden gelen İran ile nükleer anlaşmanın iptal edileceğine yönelik açıklamalara ilişkin, "Bu son derece endişe verici bir durum. ABD'ye, çok güçlü bir şekilde anlaşmanın içinde kalma çağrısında bulunuyoruz." dedi.

ICAN Direktörü Fihn, Nükleer Silahların Yasaklanması Anlaşması'na (NPT) ilişkin gelecek hafta başlayacak ve iki hafta sürecek konferans öncesi Birleşmiş Milletler (BM) Cenevre Ofisi'nde basın toplantısı düzenledi.

ABD'den İran ile yapılan nükleer anlaşmanın iptal edileceğine yönelik gelen açıklamalara tepki gösteren Fihn, şöyle konuştu:

"ABD'nin anlaşmadan çekileceği açıklaması son derece endişe verici bir durum. ABD'nin neden bu anlaşmadan çekilmek istediğini anlamakta zorluk çekiyorum. Eğer ABD için bir güvenlik tehdidi varsa tüm dünya için tehdit var demektir. ABD'ye çok güçlü bir şekilde anlaşmanın içinde kalma çağrısında bulunuyoruz."

Fihn, ABD'nin kararının arkasındaki mantığı anlamakta zorluk çektiğini vurgulayarak, nükleer anlaşmanın Rusya, Çin, İngiltere, Fransa ve Almanya gibi taraflarına da ABD'ye baskı yapmaya, nükleer anlaşmayı korumaya ve desteklemeye davet etti.

"Trump ile Kim Jong-un görüşmesi olumlu"

Soğuk savaş yıllarından bu yana nükleer silahların dünya gündeminde ilk defa bu kadar yoğun şekilde tartışıldığını anlatan Fihn, nükleer silah bulunduran ülkelerin uluslararası hukuka ve insan haklarına saygı göstermesi gerektiğinin altını çizdi. Fihn ayrıca tüm milletlerin ve medyanın da bu ülkelere nükleer silahlardan vazgeçmesi için baskı yapması gerektiğine işaret etti.

ABD Başkanı Donald Trump'ın, Kuzey Kore lideri Kim Jong-un ile planlanan zirvesine de değinen Fihn, "Bu zirve hakkında çok olumlu düşünüyor ve memnuniyetle karşılıyoruz. Tehditlerin yerine diplomasinin tekrar devreye girmesi cesaret verici bir durum. Fakat görüşmenin detaylarına ilişkin elimizde bir bilgi yok." diye konuştu.

Fihn, Trump ile Kim Jong-un arasındaki karşılıklı restleşmelere de tepkide bulunarak, "Bir ülkede toplu katliam yapmakla tehditte bulunulması, uluslararası ilişkileri yürütmek açısından istikrarlı bir yol değil." dedi.

ABD'den Kuzey Kore'ye çağrı

Öte yandan ABD'nin Silahsızlanma Konferansı Daimi Temsilcisi Büyükelçi Robert Wood ise düzenlediği basın toplantısında, Kuzey Kore'nin nükleer silahlardan arındırılması konusunda ABD'nin pozisyonunda bir değişiklik olmadığını söyledi.

Büyükelçi Wood, Kuzey Kore'nin nükleer silahlar programından vazgeçeceğine yönelik ciddi ve somut adımlar attığını göstermesi gerektiğini belirterek, "Fakat gitmemiz gereken çok yol var." ifadesini kullandı.

Japonya Başbakanı Şinzo Abe'yle Florida'daki görüşmesinin ardından yaptığı açıklamada Trump, Kim ile yapacağı toplantıyla ilgili olumlu düşündüğünü belirtmişti.

Trump, "Ama görüşmenin faydasız olacağını düşünürsem katılmam. Eğer ben oradayken görüşmenin verimsiz olduğunu düşünürsem toplantıyı saygılı şekilde terk ederim." ifadelerini kullanmıştı.

İran ile BM Güvenlik Konseyi üyeleri ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa ile Almanya (P5+1) arasında Temmuz 2015'te imzalanan anlaşma ile Tahran, nükleer faaliyetlerinde kısıtlamaya gitmiş, karşılığında da bu ülkeye uygulanan yaptırımlar hafifletilmişti. Göreve geldiğinden bu yana eski Başkan Barack Obama döneminde imzalanan anlaşmayı en sert şekilde eleştiren ABD Başkanı Trump, anlaşmanın güncellenmesi gerektiği aksi takdirde ABD'nin anlaşmadan çekileceği tehdidinde bulunmuştu.

Muhabir: Bayram Altuğ