'Çin ile Afrika arasında bir kayış söz konusu'

İSTANBUL

Dünya Bankası Eski Direktörü Mamphela Ramphele, "Çin ile Afrika arasında bir kayış söz konusu. Benim ülkemde(Güney Afrika) Çinlilerin gelmesinden memnun değiller. Aslında gitgide bir direniş söz konusu. Çinliler geliyor yatırım yapıyor, Çinli işçi kullanıyor. Kendilerini Kıta'nın geri kalanına izole ediyorlar ve bazı insanların iddia ettiği gibi sorumsuzca yatırım yapıyorlar." dedi.

Ramphele, Anadolu Ajansı'nın Global İletişim Ortağı olduğu, "Parçalanmış Bir Dünyada Barış ve Güvenliği Yeniden Düşünmek" temasıyla Swiss Hotel The Bosphorus'ta düzenlenen TRT World Forum'un, "Müesses Nizama Karşı Yükselen Sesler" başlıklı oturumunda konuştu.

Kuzey'in gelişmiş batı ülkeleri ile Güney ülkeleri kıyaslaması konusuna değinen Ramphele, Güneylilerin Kuzeylilerden bir beklenti içinde olmadığını belirterek, "Benim geldiğim ülke(Güney Afrika) ihtiyaçlarına sahip. Genç bir nüfusu olan bir kıta, inanılmaz doğal ve mineral kaynaklar var. Mesele şu, küçük görülmenin mirasını kaldıramadık, insanlar arasındaki mirasın bölünmesini kaldıramadık. Anayasal bir demokrasinin temellerini atamadık. Gururlu bir şekilde kendimize "Güney Afrikalı" diyemiyoruz. Bu dışarıdan gelen bir şey değil. Bir iyileşme sürecinden geçiyoruz. Yani neye benzerdik, düşünün kendi kaynaklarımızı kullanabilseydik? Çünkü bunu yaptığımız zaman artık Nijerya ile başka bir çok ülke ile gerçekten büyüme motoru olabilirdik. Kuzey de (gelişmiş ülkeler) gelip bizden öğrenirdi." ifadelerini kullandı.

"Afrika nüfusunun yüzde 41'i 3 milyar insan ediyor"

Afrika kıtasının potansiyelinden bahseden Ramphele, "Afrika hala sesini güçlendiriyor, temsiliyet talebini dile getiriyor. Bu çok daha ikna edici olacak. Afrika nüfusunun yüzde 41'i 3 milyar insan ediyor ve 25 yaş altındalar. Afrika'da ortalama yaş 19.4. O yüzden inanılmaz sayıdaki gencin daha fazla sesini duyurması Afrika'nın yönetişimini de değiştiriyor. Bu aslında sadece talep etmekle sınırlı kalmayacak temsil edilmek isteyecekler." dedi.

Çin Halk Cumhuriyeti'nin Afrika kıtasında ve özellikle Güney Afrika'daki yatırımlarına da değinen Ramphele, "Çin ile Afrika arasında bir kayış söz konusu. Benim ülkemde(Güney Afrika) Çinlilerin gelmesinden memnun değiller. Aslında git gide bir direniş söz konusu. Çinliler geliyor yatırım yapıyor, Çinli işçi kullanıyor. Kendilerini Kıta'nın geri kalanına izole ediyorlar ve bazı insanların iddia ettiği gibi sorumsuzca yatırım yapıyorlar. Buradan liderlerime sesleniyorum, iş yapma kuralları onların belirlemesi gerekiyor. İster Çinli ister Rus ister ABD'li kuralları bizim koymamız gerekiyor." şeklinde konuştu.

Forum'a kendisini konuşmacı olarak çağıran TRT'ye teşekkür ederek konuşmasına başlayan Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi Genel Sekreteri Baghdad Amreyev ise 'Kuzey'in yükselişi Güney'e tehdit mi?' sorusuna şu cevabı verdi:

"Kuzey ve Global Güney ilişkileri açısından 30 yıl önce Üçüncü Dünya'nın yükselişinde bahsediyorduk. Şimdi ise Global Güney yükseliyor diyoruz. Bu daha muktedir kalıcı bir şey sanıyorum. Ben inanıyorum ki Yükselen Global Güney, Kuzey'e tehdit değil. Tam tersine Güney katkıda bulunabilir. Büyük miktarda hem de ve ortak hedeflere böyle ulaşılabilir tüm dünyaya refah getirme açısından. Ben inanıyorum ki bölgesel organizasyonlar çok daha büyük rol oynayabilir bu ilişkileri dengeleme konusunda."

Amreyev, Kuzey'in gelişmiş ülkeleri ile Güney'in gelişmekte olan ülkeleri arasında hala bir ekonomik farkın söz konusu olduğunu belirterek, "Bu fark git gide azaldığını görüyoruz. Örneğin Çin, Hindistan ve Türkiye gibi ülkelere baktığımızda eskiden bu ülkeler gelişmekte olan ülkelerdi ama günümüzde merkezde olan ülkeler halindeler. Şuna inanıyorum, gelecekte bu fark daha da azalacak." dedi.

Muhabir: Emin İleri, Sefa Mutlu