Avrupa’nın en önemli doğal su rezervlerinden biri olan Alpler’deki buzullar, her geçen yıl hızla eriyor. Küresel ısınma, artan hava sıcaklıkları ve değişen yağış rejimi, buzulları artık yalnızca çevresel bir sorun olmaktan çıkarıp su kaynakları, ekosistem dengesi ve doğal yaşam açısından acil önlem gerektiren küresel bir mesele haline getiriyor. Yaşanan bu gerileme içme ve kullanım suyu potansiyelinden ekosistemlerin devamlılığına, turizmden doğal risklere kadar birçok alanda çözüm bekleyen yapısal sorunları da gündeme taşıyor.
Anadolu Ajansının (AA) "Avrupa'nın Zirvesi Alpler" başlıklı haber dosyası, yedi bölümden oluşuyor. Dosyada, Alplerde buzulların erimeyi sürdürmesinin yol açtığı çevresel sorunlar ile doğal yaşam alanlarının, bitki türlerinin, yaban hayatı çeşitliliğinin korunması ve turizm gibi başlıklar uzman görüşleri eşliğinde ele alınıyor.
Bilimsel verilerden sahaya yansıyan etkilerine, çevresel risklerden küresel sorumluluklara uzanan Alpler gerçeğinin farklı boyutları, bu dosyada mercek altına alındı.
Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) uzmanı Sulagna Mishra, iklim değişikliğinin etkisiyle İsviçre Alpleri’ndeki buzulların son 10 yılda yaklaşık dörtte birinin yok olduğunu, önlem alınmaması halinde yüzyılın sonuna kadar buzulların büyük bölümünün kaybedilebileceğini belirtti. Anadolu Ajansının “Avrupa’nın Zirvesi Alpler” dosyasının ilk bölümünde ele alınan bu süreçte, küresel ölçekte 1975’ten bu yana 9 bin milyar ton buzun eridiği, bu kaybın yüzde 40’ının yalnızca son 10 yılda gerçekleştiği vurgulandı.
İsviçre Alplerindeki buzullar, iklim değişikliği nedeniyle hızla eriyor ve mevcut senaryolara göre 2100 yılına kadar buzulların yüzde 90’ına yakını yok olma riskiyle karşı karşıya. Son 10 yılda buzulların yaklaşık dörtte biri kaybedilirken, 2000’den bu yana toplam hacim neredeyse yüzde 40 azaldı. Uzmanlar, artan yaz sıcaklıkları ve buharlaşmanın erimenin ana nedeni olduğunu, buzul kaybının manzarayı, turizmi ve su kaynaklarını olumsuz etkileyeceğini vurguluyor. Küresel iklim koruma önlemleri alınsa bile bu kaybın tamamen durdurulması mümkün görünmüyor.
Fransız araştırma direktörü Ludovic Ravanel, Avrupa'nın "su kulelerini" oluşturan Alplerde buzulların erimesinin, Fransa'nın en büyük nehirlerinden Rhone'da neredeyse su kalmamasına yol açabileceğini belirtti.
Buzulların giderek daha hızlı eridiğine dikkati çeken Ravanel, "2000'li yılların başından bu yana Alpler'in buzulları hacimlerinin yüzde 40'ını kaybetti. Bu, son derece büyük bir kayıp. Bu sayılar, 21. yüzyılın sonunda Alplerde artık hiç buz kalmayabileceğini anlamamızı sağlıyor." değerlendirmesinde bulundu.
Fransız jeomorfoloji uzmanı ve buzul bilimci Sylvain Coutterand, 19. yüzyılın sonundan bu yana Alplerin buzul hacimlerinin yüzde 50'den fazlasını kaybettiğini belirtti.
Gelecekte Alplerde yalnızca Mont Blanc Dağı gibi yüksek rakımdaki buzulların kalacağının altını çizen Coutterand, "100 yıl içinde Alplerde buzullar kalmayacak ya da yüksek rakımdaki dağlar, Mont Blanc veya Mont Rose'da gerçekten çok az buzullar bulunacak." dedi.
Rewilding Europe Vakfının (Avrupa'yı Yeniden Yabanileştirme) Fransa kolu Rewilding France'ın İletişim ve Paydaş Katılımı Sorumlusu Aurelien Guiraud, Alplerde doğal otlatmayı yeniden başlatarak yabani hayatı canlandırmayı planladıklarını ve bunun daha dirençli ekosistemlerin oluşmasını sağladığını söyledi.
İklim değişikliğiyle giderek daha fazla büyük yangın riskleri olacağı uyarısında bulunan Guiraud, bölgelerde otlatmanın yanıcı maddelerin azaltılmasını ve böylelikle yangın riskinin de azaltılmasını sağladığını dile getirdi.
İtalya'nın önde gelen çevre örgütü Legambiente'nin Alp Dağları Sorumlusu ve Uluslararası Alpleri Koruma Komisyonu (CIPRA) İtalya Başkanı Vanda Bonardo, Alp Dağları'nın sadece İtalya kısmında değil, genelinde buzulların zor durumda olduğunu, 1900'lerin başından bugüne kadar 1400'den fazla buzulun eriyip kaybolduğunu söyledi.
Bonardo, küresel ısınmanın Alplerde sadece buzulların erimesine yol açmadığını, toprak kayması, sel gibi başka doğal afetlere de neden olduğunu belirterek, hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin üzerinde seyretmesinin 6-22 Şubat 2026'da yapılacak Milano-Cortina Kış Olimpiyat Oyunları için de risk taşıdığına dikkati çekti.
İklim değişikliğinin etkileri, Avrupa’nın zirvesinde her geçen yıl daha belirgin hale gelirken Avusturya Alpleri’nde artan sıcaklıklar, turizm altyapısından kış sporlarına, dağcılıktan doğal yaşama kadar birçok alanı doğrudan etkiliyor.
Avusturya Alpler Derneğinin (Alpenverein Österreich) basın departmanından Anna Praxmarer, iklim değişikliğinin Avusturya Alplerinde buzullar, su kaynakları ve yürüyüş rotalarından dağ kulübelerine kadar uzanan turizm altyapısını etkilediğini belirtti.
Praxmarer, küresel ısınmanın Alplerdeki etkisine ilişkin, "Alplerin küresel ortalamanın iki katı hızla ısındığını biliyoruz." dedi.
Slovenya Alpleri'nde yaban hayatının çok çeşitli olması, bölgenin biyoçeşitlilik bakımından "sığınak" ve Avrupa'daki ekolojik koridor olarak nitelendirilmesine olanak sağlıyor.
Alp Dağları'nın bir kısmına ev sahipliği yapan Slovenya'da 1994'ten bu yana faaliyet gösteren Slovenya Orman Servisi'nin Orman Geliştirme Planlama Daire Şefi Miha Marence, verilerin kaydedilmesi, toplanması ve işlenmesi için modern araç ve yöntemlerin kullanımına büyük önem verdiklerini belirterek, "İklim değişikliğine ve ona uyum sağlamaya da büyük önem veriyoruz." dedi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
