Irak'ın mayın şehri: Penciwin

SÜLEYMANİYE - İDRİS OKUDUCU 

Irak'ta, Baas rejiminden kalan mayınlar, sivillerin hayatını tehdit etmeye devam ediyor. İran sınırında olduğu için Baas rejiminin binlerce mayın döşediği Süleymaniye ilinin Penciwin ilçesinde, 52 milyon metrekare arazi temizlenmeyi bekliyor.  

Kürt Bölgesel Yönetimi'nin idaresindeki Süleymaniye il sınırları içinde bugüne kadar 4 bin kişi mayın patlamasından hayatını kaybetti. 5 bin 220 kişi ise çeşitli uzuvlarını kaybederek bedensel engelli durumuna düştü. 

Süleymaniye Mayın Kurumu Müdürü Ahmet Fetah, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Penciwin ilçesindeki mayınların çoğunun 1980'de başlayan ve 8 yıl süren İran-Irak savaşında döşendiğini söyledi. Penciwin'de o dönem Baas Rejimine ait çok sayıda askeri üs bulunduğunu aktaran Fetah, ordunun koruyamadığı engebeli arazilere mayın döşediğini belirtti. 

Penciwin'de yaklaşık 60 milyon metrekare mayınlı arazi tespit edildiğini kaydeden Fetah, "İlçe merkezinde bile 5 milyon metre karelik mayınlı arazi bulunuyor. Çünkü yer bulamayan bazı aileler, evlerini bu araziler üzerine inşa etti" dedi. 

Fetah, 1991'den itibaren yürütülen çalışmalar sonucu sadece 8 milyon metrekare alanın temizlendiğini, dağlık arazi koşullarından dolayı çalışmanın yavaş ilerlediğine dikkati çekti. 

Irak, mayınlı arazide üçüncü sırada 

Kamboçya ve Afganistan'dan sonra en çok mayınlı araziye sahip üçüncü ülkenin Irak olduğunu dile getiren Fetah, "Penciwin ilçesi ise mayınlı arazide Irak genelinde üçüncü sırada, Kürdistan bölgesinde birinci sırada yer alıyor. Bunun nedeni ise ilçenin, İran sınırında ve engebeli araziye sahip olmasıdır" diye konuştu. 

Mayın temizleme uzmanı olarak 2001'den beri Penciwin'de çalışan Raman Tayfur da bazı bölgelerdeki mayınların, sel sularından dolayı yer değiştirdiğini, bu nedenle durumun daha tehlikeli olduğuna işaret etti. Tayfur, engebeli arazide elle çalışmayı bırakıp, iş makineleriyle toprağı kazdıklarını söyledi. 

Tayfur, 6 aylık çalışma sonucu 416 mayın noktasında yaklaşık 3 bin mayın temizlediklerini ifade etti. 

En çok İtalya ve ABD mayınları var

Tespit ettikleri mayın menşeleri hakkında bilgi veren Tayfur, şunları kaydetti:

"Bölgede daha çok İtalya menşeli V69 Valmara ile VS-50 anti-personel mayınlar bulunuyor. Bunun ardından Amerika menşeli M14 ile M16 tipi mayınlar geliyor. Bu ikisi çok tehlikeli ve 50 metreye kadar ölüm riski söz konusu. Bunların dışında İsrail, Rusya, Çin, Belçika, Çek Cumhuriyeti ve Romanya üretimi mayınlara da rastlıyoruz."