ANKARA
Mısır'da Rabiatul Adeviyye ve Nahda meydanlarındaki darbe karşıtlarına güvenlik güçlerince müdahale edilmesi, pek çok kesim tarafından tepkiyle karşılandı.
Gelişmeleri genellikle sosyal medya hesapları üzerinden anlık paylaşımlarla takip eden Arap aydınlar, barışçıl gösterilerin askeri güçle bastırılması ve çok sayıda ölümün yaşanmasını sert ifadelerle kınadı.
Nobel ödüllü Yemenli insan hakları aktivisti Tevekkül Karman, "Müdahalenin ilk 30 dakikasında 30 şehit verildi. Rabiatul Adeviyye'de düşen her şehitle birlikte Mısır ordusu askeri şerefini kaybediyor. Bahar devrimleri ulusal orduların yalanlarını ortaya çıkardı. Rabiatul Adeviyye Meydanı efsanevi barışçıl direnişe ateşle karşılık verildi. Mısır'daki askeri yönetim zor bir seçimle karşı karşıya: ya gidecek veya gidecek" görüşlerini dile getirdi.
"Mısırlılar tarihlerini kanlarıyla yazıyor"
Ürdün Ed-Dustur Gazetesi Yazarı Filistinli aydın Yasir ez-Zeatira da şunları kaydetti:
"Sisi askeri kariyerinin ilk zaferini kazanmak istiyor. Nişanları, rütbeleri hepsi sahte. Meydanlarda oturma eylemi yapan sivillere karşı kazanılan şanlı utanç zaferi! Rabia ve Nahda meydanlarında işlenen cinayetler Mısır'ın meydanlarında gösterileri tetikledi. Sisi'ye barışçıl oturma eylemlerine müdahalenin meseleyi bitireceğini hangi aptal önerdi acaba? Mısırlılar, tarihlerini kanlarıyla yazıyor. Millet bir daha asla katillere boyun eğmeyecek. Şehitlerin kanları sadece hürriyet ve onur için ısrarı artırıyor. Şu anda kanın kılıca üstün olduğu en dehşetli bir biçimde görülüyor. Askerin ve Mübarek dönemi kalıntılarının basını 3 gün önce Rabia'da ağır silahlar var diye manşet atmıştı. Hani nerede? Niçin ortaya çıkmadı şu ana kadar? Rabiatul Adeviyye Meydanı'ndan naklen yayınlar kesildi. Karanlıkta katliam yapacaklar, fakat şehitlerin kanları hiçbir şeyi gizli bırakmaz. Ezher Şeyhi uyandı mı uykusundan? Ne zaman başlayacak arabuluculuk görüşmelerine?"
Öte yandan bir televizyona konuşan Ezher Büyük Alimler Heyeti Üyesi Muhammed Umara, demokrasi meydanlarına polis müdahalesini "Serbest ve demokratik seçimlerle iş başına gelen yönetim görevden uzaklaştırılarak 25 Ocak Devrimi'nin kazanımları yok edilmeye, polis ve asker devleti geri getirilmeye çalışılıyor" ifadeleriyle değerlendirdi.
"Benzeri görülmemiş bir suç işliyorlar"
Mısırlı düşünür Dr. Muhammed Umara da Mısır ordusunu, masum göstericileri hedef alarak ateş açmaya yöneltenlerin, İngilizler'in Mısır işgalinden bu yana benzeri görülmemiş bir suç işlediklerini belirtti.
Dr. Umara, AA muhabirine yaptığı açıklamada, olaya tepki göstererek, Mısır ordusunun tarihinde ilk kez "Barışçıl gösterilere müdahale edip halkı katlettiğini" ifade etti.
Barışçıl gösteri yapmanın, tüm uluslararası kanunlar, anayasa ve demokrasilerde meşru bir hak olduğunu vurgulayan Umara, şunları kaydetti:
"Mısır ordusu, şimdi yaşandığı gibi bir şekilde müdahale ederek, Mısır halkının kanının akıtılmasına ortaktır. Bunun Mısır'da yaşananlara olumsuz etkileri olacaktır. Mısır ordusunu, masum göstericileri hedef alarak ateş açmaya yönelten faşistler, İngilizler'in Mısır işgalinden bu yana benzeri görülmemiş bir hata işliyorlar."
"Orantısız güç kullanıldı"
Ezher Şeyhi Ahmet et-Tayyib'in müsteşarı Prof. Dr. Hasan eş-Şafii de katliamı şiddetle kınadı.
Dünya İslam Alimleri Konseyi'nden yapılan açıklamada, konsey üyesi ve Ezher Şeyhi'nin müsteşarı Prof. Dr. Şafii'nin demokrasi yanlısı göstericilere müdahalede orantısız güç kullanıldığını ifade ederek, katliamı şiddetle kınadığı belirtildi.
Lübnan İslam Alimleri Konseyi adına yapılan açıklamada, darbe karşıtı göstericilere destek için Beyrut'taki Mısır Büyükelçiliği önünde toplanılacağı bildirildi.
Westerwelle: "Geçici hükümetten barışçıl protestolara izin vermesini bekliyoruz’"
Almanya Dışişleri Bakanı Guido Westerwelle, başkent Berlin’de yaptığı açıklamada, Mısır’daki duruma dikkati çekerek, tüm siyasi güçlere diyaloğa ve müzakereye geri dönmeleri çağrısında bulunduklarını ifade etti.
Mısır’da şiddetin ve kan akıtılmasının engellenmesi gerektiğine vurgu yapan Westerwelle, ivedilikle tüm siyasi güçlerin dahil olduğu bir siyasi sürece geri dönülmesi gerektiğini kaydetti.
‘’Geçici hükümetten ve Mısırlı makamlardan barışçıl protestolara izin vermesini bekliyoruz. Aynı zamanda diğer siyasi güçlerden de şiddete mesafe koymalarını, şiddet çağrısı yapmamalarını ve şiddete başvurmamalarımı bekliyoruz’’ diyen Westerwelle, bu açık beklentileri bugün Mısır tarafına da bildirdiklerini kaydetti.
"Derin endişe duyuyoruz"
İngiltere Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada da "Bu sabah Kahire'den gelen haberlerden dolayı derin endişe duyuyoruz. Dışişleri Bakanı William Hague'in 27 Temmuz'da yaptığı açıklamada söylediği gibi, şimdi çatışma değil diyalog zamanıdır" denildi.
Açıklamada ayrıca, Mısır ile ilgili seyahat uyarısının yenilendiği, insanlara gösterilerden ve büyük kalabalıklardan uzak durma tavsiyesinde bulunulduğu kaydedildi.
İngiliz basını: Kargaşa ve katliam
İngiliz haber kanalları BBC ve SkyNews müdahaleyi "Mısır'daki çatışmalar" ortak başlığıyla duyurarak, Kahire'den çok sayıda ölüm haberinin geldiğini bildiriyor.
BBC, Müslüman Kardeşler'in 100'den fazla kişinin öldüğünü ancak Mısırlı yetkililerin ölü sayısının daha az olduğunu söylediğini kaydediyor. İngiliz yayın kurumu ayrıca, Mısırlı yetkililerin Nahda meydanının tamamen boşaltıldığını ifade ettiğini aktarıyor.
Kahire'de bulunan BBC muhabiri James Reynolds'ın da görüşlerine yer veren BBC, Reynolds'ın birçok kişinin evlerinde saklandığını, polisin ise yollarda darbe karşıtlarıyla çatıştığını söylediğini bildiriyor.
Mursi destekçilerinin bulunduğu Rabiatul Adevviye meydanından bildiren Sky haber kanalı muhabiri Sam Kiley de, gördüklerini "kargaşa ve katliam" olarak tanımlıyor. Kiley, ordunun silahsız sivillere yönelik ağır saldırıda bulunduğunu aktarıyor. Sky haber kanalı ayrıca, binaların çatılarında silahlı güvenlik güçlerinin konuşlandığını kaydediyor.
Müdahaleye internet sayfalarında yer veren İngiliz gazetelerinden Guardian, birçok kişinin yaralandığını ve hastanelerde çok sayıda yaralı olduğunu yazıyor. Daily Telegraph ise, "Mısır güvenlik güçlerinin Mursi yanlısı iki kampı tahliye ettiğini, çok sayıda kişinin hayatını kaybettiğini" bildiriyor.
Independent gazetesi internet sayfasında, "Mısır ordusu protestocuların üzerine ateş açtı, yüzlerce kişi öldü" başlığını atarak, Müslüman Kardeşler'in müdahalede yaklaşık 500 kişinin öldüğünü, 9 bin kişinin de yaralandığını bildirdiğini kaydediyor.
İngiltere Dışişleri Bakanlığı bugün yaptığı açıklamayla, Mısır'dan gelen haberlerden derin endişe duyulduğunu bildirmişti.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
