LONDRA - GÖKHAN KURTARAN
İngiltere’nin Avrupa Birliği'ne baskı yaparak Rusya'nın SWIFT sisteminden çıkarılmasını talep edeceği yönündeki iddiaların ardından, Rusya’nın da batının havacılık sektörünü olumsuz etkileyebilecek yaptırımlara hazırlandığı öne sürülüyor.
AA muhabirinin sorularını yanıtlayan merkezi Moskova'da bulunan Macro Advisory şirketinin İngiliz ortağı Chris Weafer, batının yaptırımların dozunu artırma çabasına Rusya tarafından daha sert yaptırımlarla tepki verilebileceği uyarısına bulundu.
Weafer, İngiltere’nin Avrupa Birliği'ne baskı yaparak yeni yaptırımlar kapsamında Moskova'nın SWIFT adı verilen bankalar arası işlem sisteminden çıkarılmasını talep edeceği yönünde iddiaların basında yer almasını Rusya’ya sanıldığı kadar büyük yıkıcı bir etki etmeyeceğini söyledi.
Rusya’nın İngiltere öncülüğünde bankacılık yaptırımlarının uygulanması halinde, daha sert yaptırımlarla cevap verebileceğini belirten Weafer, "Rusya batı havayollarının Sibirya üzerinden uçuşlarını yasaklamayı konuşuyor. Bunun, güzergahlarını değiştirmek zorunda kalacakları için havayollarına ciddi maliyeti olur" değerlendirmesini yaptı.
Rusya’nın elindeki en büyük kozlardan birinin ise batıya yaptığı titanyum ihracatı olduğu vurgulayan Weafer, "Rusya batının ihtiyaç duyduğu titanyumun dünyadaki en kilit üreticisi. Bunu yarı işlenmiş mamul olarak Boeing ve Airbus’ın uçaklarında kullanılmak üzere satıyor. Eğer bu ticaretini sonlandırma yoluna giderse batının uçak üretimi durur" yorumunda bulundu.
"Boeing ve Airbus’ın üretimleri durabilir”
Rusya’nın batıya olan enerji ihracatını kesmeyi ancak en son raddede değerlendirebileceğini belirten Weafer, şunları kaydetti:
"Rusya’nın batının yaptırımlarına cevap vermek için öncelikli tercihi kilit önemde olan endüstrileri hedef almak olacaktır. Örneğin gıda yaptırımları küçük gözükse de, Polonyalı, Litvanyalı ve İspanyalı çiftçileri etkiledi. Bir sonraki yaptırım dalgası havacılık endüstrisi ve Mercedes gibi batılı firmaları etkileyebilecek yapıda olabilir. Kilit endüstrilerde büyük zarar verebilecek yaptırımlar uygulanacak."
Rusya’nın her türlü yaptırıma "daha hazırlıklı" olduğunu savunan Weafer, "Rusya’da Kremlin’in politikası halk tarafından destekleniyor. Halk yaptırımlar sonucunda ekonomide olumsuz etkilerin de oluşmasına hazır görünüyor" dedi.
Airbus, Boeing ve United Technologies, uçak üretimi için gerekli titanyumun büyük kısmını Rusya’nın dünyanın en büyük titanyum üreticisi olan Rus VSMPO-Avisma Corp.’dan temin ediyor. Şirketin resmi verilerine göre, 2013 yılındaki toplam titanyum ihracatının en büyük müşterileri yüzde 46 ile ABD, yüzde 45 ile Avrupa Birliği ülkeleri. Rus titanyum devi, sadece Boeing uçaklarda kullanılan toplam titanyumun yüzde 40’ını tek başına üretiyor.
Avisma Corp, 2011 yılında İngiltere’nin önde gelen şirketlerinden Rolls Royce ile üç uzun vadeli anlaşmaya imza atmıştı. Anlaşma gereğince Rus şirketin toplam 250 milyon yarı işlenmiş siparişi 2015 yılında İngiltere’ye teslim etmesi gerekiyor. Rusya- Ukrayna geriliminin artması ardından mayıs ayında AA muhabirinin sorunlarını yanıtlayan Boeing, “Rusya’daki ticari kuruluşlarla önemli ortaklık ve müşteri ilişkilerimiz var. Gelişmelerin nasıl bir etki yaratacağını, bunun devam eden işlerimizi ve bölgedeki ortaklıklarımızı nasıl etkileyeceğini izlemeye devam ediyoruz. İşimizin temel alanlarından biri küresel tedarik zincirimizi yönetmek. Gelişmelerin potansiyel etkisine karşı acil durum planımız var” açıklamasını yapmıştı.
"Ruslar açıkça zorlu bir kışa hazırlanıyor"
İngiltere’nin öncülüğünde Rusya’nın SWIFT sisteminden çıkarılmasının büyük şirketlerdense bireysel müşterileri etkileyeceğini belirten Weafer, "Bankaların enerji gibi büyük kalemlerde batılı bankalar arasında ödeme yapması sorun olmayacaktır. Bu ödemelerde SWIFT’e ihtiyaç duyulmuyor. En zor durumda bile aracı Asya bankaları ile gerekli ödemeler yapılabilir" dedi.
Weafer, “Batının Rusya’yı SWIFT sisteminden çıkarması halinde bunun etkileri günlük para transferi yapan bireysel müşteriler üzerinde hissedilir. Fakat yaptırımların sıradan bireylerin halkın üzerinde uygulanması Putin’e olan desteği artırmaktan başka bir işe de yaramayacaktır" değerlendirmesinde bulundu.
Rusya-Ukrayna geriliminin son günlerde iyice artmasının ardından, İngiliz basınında ismi açıklanmayan bir hükümet yetkilisinin verdiği bilgilere göre İngiltere’nin Avrupa Birliği'ne baskı yaparak yeni yaptırımlar kapsamında Moskova'nın SWIFT adı verilen bankalar arası işlem sisteminden çıkarılmasını talep edeceği iddia edilmişti.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
