ANKARA - Haydar Hadi
Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA), Kırım Tatarlarının siyasi, ekonomik ve sosyal düzene sağlıklı bir şekilde entegrasyonuna katkı için eğitim, kültürel ve barınma alanlarında şimdiye kadar hayata geçirdiği çok sayıda projeyle, Türkiye'nin soydaşların yanında olduğunu bir kez daha gösterdi.
Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından anavatanlarına dönen Kırım Tatarlarının acil barınma ihtiyaçlarına destek verildi. Bu kapsamda sürgünden dönen bin aileye konut satın alındı veya yarım kalan konut inşaatlarını tamamlamaları için gerekli yardımlarda bulunuldu.
Kırım Tatarlarının yoğun olarak yaşadığı bölgelerdeki temiz içme ve kullanma suyu ihtiyacının karşılanması ve tarımsal amaçlı sulama sistemlerinin kurulması amacıyla altyapı çalışmaları Türkiye tarafından finanse edildi. Söz konusu projeler sayesinde Kırım'ın 14 Köyüne su ulaştırıldı ve 25 binden fazla insan temiz içme ve sulama suyuna kavuştu.
Kırım'da yürütülen faaliyetler hakkında AA muhabirine konuşan TİKA Başkanı Serdar Çam, kurum olarak Kırım Tatar Türklerinin anavatanlarına dönüşlerinden itibaren konut ihtiyaçlarının giderilmesi başta olmak üzere ekonomik ve sosyal kalkınmalarına katkıda bulunacak program, proje ve faaliyetlerin başarı ile yürütüldüğünü söyledi. Çam, "Büyük acılara maruz bırakılmış olan soydaş Kırım Tatar halkı için ortak tarihimizin bize vermiş olduğu görev ve sorumluluk bilinciyle yürütmüş olduğumuz çalışmalara bundan sonra da kararlılıkla devam edeceğiz” dedi.
TİKA'nın farklı alanlara dağılan Kırım'daki proje faaliyetleri sağlık konusunda da devam etti, bu kapsamda 15 proje hayata geçirildi. Sağlık alanındaki projelerle 2 hastanenin tadilatı ve 5 hastanenin donanım temini yapıldı, düzenlenen uluslararası kongrelere katılım sağlanmasına destek verildi.
Çernobil faciasının çocuk kurbanlarına destek
Ukrayna’nın başkenti Kiev’in 140 kilometre kuzeyinde bulunan Çernobil kentindeki nükleer güç reaktörünün 4. ünitesinde 26 Nisan 1986'de meydana gelen nükleer facianın nesillerdir devam eden zararlı etkileri de TİKA'nın ilgi gösterdiği konulardan biri oldu.
Facianın mağduru çocukların tedavisi amacıyla yaz kampları şeklinde düzenlenen rehabilitasyon programlarına 2011 yılından beri destek veriliyor.
Kıram'daki kültürel mirasa sahip çıkıldı
Kırım Tatarlarının kültürlerinin yaşatılması ve gelecek nesillere aktarılması için TİKA tarafından 100'ün üzerinde proje gerçekleştirildi. Bunlardan en önemlisi Zincirli Medresenin restorasyonu. Bunun dışında geleneksel kuyumculuk, çömlekçilik, nakış, halıcılık ve diğer sanatların yaşatılması amacıyla pek çok proje geliştirildi.
Simferopol'de TİKA tarafından yeni bir Cuma Camisi inşasına ilişkin çalışmalar yürütülüyor. İnşa edilecek caminin mimari kalite ve estetiği hem Türkiye'nin hem de Tatar halkının saygınlığı açısından önem taşıyor.
Eğitim projeleri
Kırım Tatar dilinde eğitim veren Milli mektepler'de eğitim kalitesinin yükseltilmesi ve sağlıklı koşullarda eğitim imkanı sağlanması amacıyla 2006'da geniş çaplı bir proje başlatıldı. Kırım Tatarca eğitim veren 15 Milli Mektepten 8'inin onarımı ve ek bina inşaatları tamamlandı.
Eğitim alanında yürütülen 53 proje ile Kırım'ın 16 köy okulunun tadilatı yapıldı, 15 okula donanım desteği verildi. 3 üniversite ile Türkoloji alanında işbirliği yapıldı, düzenlenen uluslararası konferanslara destek verilerek, Kırım Tatar eğitmenlerin de katılımı sağlandı.
Yaklaşık 20 yıldır Kırım'da
TİKA Ukrayna Program Koordinatörlüğü Kırım Ofisi, 22 Kasım 1995'te Simferopol'de (Akmescit) fiilen çalışmaya başladı.
TİKA'nın halihazırda Ukrayna'ya yönelik faaliyetleri, 14 Kasım 2002'de Kiev'de imzalanan "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Ukrayna Bakanlar Kurulu Arasında Teknik ve Mali İşbirliğine İlişkin Anlaşma" çerçevesinde yürütülüyor. Anlaşma hükümleri kapsamındaki faaliyetler Türkiye tarafı adına TİKA tarafından, Ukrayna tarafı adına da Ukrayna Ekonomik Kalkınma ve Ticaret Bakanlığı tarafından koordine ediliyor.
TİKA'nın Ukrayna'daki çalışmaları, özellikle kurumsal kapasitelerin ve insan kaynaklarının geliştirilmesine yönelik faaliyetler yoluyla, Ukrayna'nın kalkınma çabalarına destek sağlıyor.
TİKA, Ukrayna'da 1995-2013 yılları arasında yaklaşık 171 proje gerçekleştirdi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
