İSTANBUL
AA'nın basın sponsorluğunda "Sürdürülebilir Kalkınma için Sürdürülebilir Finans" temasıyla düzenlenen Uluslararası Finansal Sistemler Forumu'nun açılışında konuşan İslam Ülkeleri İstatistik, Ekonomik ve Sosyal Araştırma ve Eğitim Merkezi (SESRIC) Genel Direktörü Prof. Savaş Alpay, bugünkü finansal ve ekonomik sistemin adil dengeli ve bir sonuç getirmediğini belirterek, "Bu forumun amacı bu durumu değiştirmeye ve buna katkı sağlamaya yöneliktir. Bizler gerçekten daha işlevsel, daha kapsayıcı ve daha adil olabiliriz. Finansal ve ekonomik sistemlerin izlediği bu motivasyonlarla, bizler bazı yeni yaklaşımlar oluşturmaya çalışıyoruz" dedi.
Alpay, bugünkü finansal ve ekonomik sistemin adil ve dengeli bir sonuç getirmediğine dikkati çekerek, "Bu dünyadaki insanların yüzde 70'i küresel zenginlikten sadece yüzde 3,5 pay alabilmektedir" dedi.
Olpak: Paradigma değişimine ihtiyaç var
Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) Genel Başkanı Nail Olpak da dünyanın, siyasi ve iktisadi haritasında güç merkezlerinin değişip, ağırlık merkezinin, Batı serüveninden sonra, tekrar Doğu'ya kaydığının tartışıldığı bir süreçte olduklarını belirterek, bu sürecin, Batı-Doğu arasındaki çarpıklıktan başlayarak, dengeleri değiştirecek göründüğünü söyledi.
Olpak, "Mevcut küresel finansal sistem, derin bir şekilde sallanırken, ülkemiz, bölgemiz ve dünyada, sancılı ve acılı geçen bu günlerde, küresel anlamda, köklü bir paradigma değişimine ihtiyaç var" dedi.
Duygusal tepkileri ve teori aşamasını geçmiş, altyapısı iyi şekillendirilmiş uygulamaları, etkin bir boyutta hayatımıza sokamadan, insanca yaşamanın temel değerlerine sahip bir geleceğin elde edilmeyeceğini belirten Olpak, aksi durumda, eleştirdiği sistemin hükümranları bundan ne kadar sorumlu ise, gerekli ve yeterli gayreti ortaya koyamazlarsa, şikâyet edenlerin sorumluluğunun da, onlardan az olmayacağını belirtti.
Akyüz: Alternatif finans modeline yönelmek krizden korunmaya çare
Türkiye Katılım Bankaları Birliği Genel Sekreteri Osman Akyüz de krizlerden korunmanın çarelerinden birisinin de alternatif finans modellerine yönelmek olduğunu aktaran Akyüz, "Bu modellerin başında Türkiye’de adı 'Katılım Bankacılığı' olan İslami bankacılık geliyor. Çünkü İslami bankacılık belirsizliğe, spekülasyona kapalı olması ve reel sektörlebirebir ilişkili özelliği nedeniyle krizleri önleme potansiyeline sahiptir" diye konuştu.
Bu özelliklerine, hızlı artış temposuna ve giderek artan bilinirliğine karşın dünyada toplam bankacılık sektörü içindeki payının yüzde 1 civarında bulunduğuna değinen Akyüz, bu oranın arttırılmasının, İslami bankacılığın düşünceden aksiyona geçilmesi yoluyla mümkün olacağını aktardı.
"2013 yılından bugüne 3,3 milyar liralık kira sertifikası ihraç edildi"
Katılım bankacılığının Türkiye'deki 28 yıllık tecrübe, gelişme ve performansının kısa bir özetini yapan Osman Akyüz, 1985 yılında 2 banka ve 2 şube ile başladıklarını anımsattı.
Geçen 28 yıl içinde faizsiz bankacılık prensiplerine uygun birçok ürün geliştirdiklerini ve ürün yelpazelerini her geçen gün artırdıklarını anlatan Akyüz, şunları söyledi:
"Daha önce katılım bankalarında bulunmayan faizsiz finansman araçları (sukuk), faizsizlik prensiplerine uygun hisse senetlerinden oluşan Katılım Endeksi ve buna bağlı yatırım fonu, faizsiz bireysel emeklilik ve tekafül gibi ürünler artık Türkiye’de sunulmaya başlanmıştır. Hazine, 2012 yılında 1,6 milyar liralık ve 1,5 milyar dolarlık, 2013 yılında ise bugüne kadar 3,3 milyar liralık kira sertifikası ihraç ederek bu piyasaya kararlı bir şekilde girmiştir. Böylece, sermaye piyasasında yer alan geleneksel faizli borçlanma araçlarının yanında, yatırımcılara yönelik farklı bir enstrüman dolaşıma sunulmuş olduğu gibi, katılım bankaları da likidite yönetiminde daha rahat bir duruma gelmişlerdir."
Al-Madani: Finansal işlemlerin temelinde adalet ve ahlak yer almalı
İslam Kalkınma Bankası (IDB) Grup Başkanı Dr. Ahmed Mohammed Ali Al-Madani, ekonomik kalkınmanın sürdürülebilir olması için, her şeyden önce finansal işlemlerin temelinde adalet ve ahlaki davranışın yer alması gerektiğini belirtti.
Anadolu Ajansı’nın (AA) basın sponsorluğunda "Sürdürülebilir Kalkınma için Sürdürülebilir Finans" temasıyla düzenlenen Uluslararası Finansal Sistemler Forumu'nda konuşan Al-Madani, "Sürdürülebilir Kalkınma için Sürdürülebilir Finans" konusunun kendisi için oldukça önem taşıdığını belirterek, bunun IDB'nin inşa edildiği zeminin bir parçası olduğunu söyledi.
Son krizin finansal dünyada şimdiye kadar yaşananların en büyüğü olduğunu dile getiren Al-Madani, bunun mevcut finansal sistemin eksikliklerini gözler önüne serdiğini ve yeni bir finansal paradigmanın kapılarını araladığını işaret etti.
Al-Madani yeni paradigmanın küresel ekonomi için gerekliliğinin açıkça görüldüğünü vurgulayarak, "Bu paradigmanın ahlaki, etik değer ve ilkeler üzerine inşa edilmesi gereklidir. Etik davranışlar, kısa vadede bazı maliyetleri beraberinde getirecektir ama bu sayede orta ve uzun vadede hem servet hem de sürdürülebilirlik sağlanacaktır" diye konuştu.
Dürüstlük, şeffaflık ve sürdürülebilirliğin bir anda kar yaratmayacağını aktaran Al-Madani, bunların temel değerlerden ve ekonomiye güvenin sağlanmasında vazgeçilmez olduklarını kaydetti.
Al-Madani, ekonomik kalkınmanın sürdürülebilir olması için, her şeyden önce finansal işlemlerin temelinde adalet ve ahlaki davranışın yer alması gerektiğine dikkati çekerek, "Küresel finansal düzenin yeni bir bankacılık ve finansman paradigmasını benimsemesi gerekiyor. Bunun da adalet ve risk paylaşımı ilkelerine dayanması, reel ekonomiyle doğrudan bağlantılı ve aşırı spekülkasyonu engelleyici nitelikte olması gerekiyor. Ancak bu şekilde, yeni ekonomi hem genelde yeşerebilir hem de özellikle de finansal hizmetler sektörü daha istikrarlı bir şekilde işlemeye başlar. Bunun sayesinde de daha sürdürülebilir nitelikte bir büyüyme gerçekleştirilmiş olur" ifadelerini kullandı.
İslami Bankacılıkla ilgili en son raporlara göre, küresel islami bankacılık varlıklarının 2011 yılında 1,3 trilyon dolara ulaştığı bilgisini veren Al-Madani, uzmanların sektörün 2014 yılı sonunda 2 trilyon dolar eşiğini aşmasını beklediğini ifade etti.
Al-Madani, sektörün çok daha gelişmiş ve sofistike bir hal aldığını söyleyerek, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Sektör artık bir çok bankacılık, finansman ve modern ekonominin ihtiyaçlarına cevap verir hale geldi. İslami Bankacılık ve Finansmanla ilgili olarak, Türkiye sürdürülebilir kalkınmayı sürdürülebilir finansmanla sağlama gayretlerine devam ederken, epey kayda değer insiyatifi de başlattı. Bunların arasında katılım bankacılığı sistemi bulunmakta. Bu kurum gayet istikrarlı bir şekilde büyüyor. Borsa İstanbul içinde Türkiye'de bir islami finansman merkezi kuruldu. Bu şekilde İstanbul bölgesel ve neticede küresel finans merkezi haline gelecektir. Bu da sürdürülebilir kalkınma hedefine katkıda bulunan bir gelişmedir. İslam Kalkınma Bankası Grubu her türlü çabayı sarfederek bu gayret ve insiyatiflere destek olmaya devam edecektir. Bu amaçla IDB gelecek hafta Türkiye'deki ilk yabancı temsilciliğini açacak. Bu büroda IDB'nin Türkiye'deki kalkınma deneyiminden yararlanmasına ve bunu Orta Asya ve Afrika'ya örnek olarak sunulmasına imkan tanınacaktır."
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
