En ufak bir tartışma söz konusu değil

TBMM 

AK Parti Grup Başkanvekili Nurettin Canikli, AK Parti Grubu'nda düzenlediği basın toplantısında, dört eski bakanla ilgili soruşturma önergelerine değindi.

Önergeleri gelecek hafta görüşmeyi planladıklarını ancak 1 Mayıs Perşembe gününün tatil olması nedeniyle bundan vazgeçildiğini vurgulayarak, "Dört eski bakanımız hakkında verilen soruşturma komisyonu önergelerini 5 Mayıs pazartesi günü görüşeceğiz" dedi.

Bu soruşturma önergelerinin daha önce Genel Kurul'da tartışmalara konu olduğunu anımsatan Canikli, bu tartışmaların kamuoyunda bir yankı bulduğunu ve bir algı oluştuğunu ifade etti. Canikli, şöyle devam etti:

"Özellikle muhalefete mensup arkadaşlarımızın ileri sürdükleri iddialar çerçevesinde bazı vatandaşlarımızda, bazı fiillerin kapsam dışında kalacağı ya da bunların  kapatılmaya çalışıldığı şeklinde bir takım algılar oluştuğunun tespiti üzerine bu önergeyi veren AK Parti'li milletvekilli arkadaşlarımız önergelerini çektiler, yeniden bir soruşturma önergesi verdiler. Bu yeni önergede dört eski bakanımızla ilgili işledikleri iddia edilen fiilerin tamamı soruşturma kapsamına alındı. Kamuoyuna yansıyan dört eski bakanımızla ilgili iddialar var. Pozisyonu, konumu ne olursa olsun bu iddiaların üzerine gidilmesi gerektiğine biz inanıyoruz, sonuna kadar soruşturulması, en detaylı şekilde değerlendirilmesi, irdelenmesi ve ona göre yasalarımız çerçevesinde gereğinin yapılması gerektiğine inanıyoruz. 

Eski, yetersiz ve tüm fiilleri, suçları kapsamadığı iddia edilen soruşturma önergesi çekildi. Yine arkadaşlarımız tarafından yine aynı saatte, aynı tarih ve dakikada kamuoyunda gündeme gelen tüm iddiaları kapsayacak şekilde ve onunla bağlantılı TCK'nin ilgili tüm maddelerini içerecek şekilde bir soruşturma önergesi Meclis Başkanlığı'na bugün itibariyle tevdi edildi."

"Düşünceleri tek bir soruşturma komisyonu kurulması yönünde" 

Canikli, kamuoyuna yansıyan iddiaların tamamının eksiksiz soruşturulacağını, üzerine gidileceğini ve gereğinin yapılacağını söyledi.

Önerge sahibi AK Parti'li milletvekillerinin düşüncelerinin, tek bir soruşturma komisyonu kurulması yönünde olduğunu dile getiren Canikli, bununla ilgili herhangi bir problem ya da teknik bir sıkıntı ve hukuki bir boşluğun söz konusu olmadığını bildirdi.

Canikli, soruşturma komisyonlarının birden fazla konulara bakabileceğini, hiçbir sınır bulunmadığını vurgulayarak, "Komisyonun kurulması kararı verilirse AK Parti olarak irademiz kurulması yönünde olacak. Genel Kurul'da bu şekilde karar çıktığı takdirde Meclis Başkanlığı, grubu bulunan 4 siyasi partiye kendilerine düşen üyelerin 3 katı isim bildirmesini yazıyla bildirecek" diye konuştu. 

Canikli, soruşturma komisyonunun 15 kişiden oluştuğunu belirterek, bunun 9'unun AK Parti'li, 4'ünün CHP'li, birinin MHP'li, birinin de BDP'li üyeden oluşacağını bildirdi.

Canikli, Meclis'in çalışma takvimine de değinerek, 1 Temmuz kadar normal çalışma süresine kadar devam edeceğini söyledi.

Canikli, gazetecilerin, "Komisyon çalışmaları çerçevesinde iddialarda adı geçenler dinlenebilecek mi?" sorusu üzerine,  "Elbette, soruşturma komisyonlarının çok büyük yetkileri var. İstedikleri herkesi dinleyebilirler. Bu anlamda gizli bilgiler dahi soruşturma komisyonlarına verilir. Herkesi bu amaca yönelik olarak dinleyebilir, ifadelerini alabilir, bilgisine başvurabilir" dedi.

"Bakanlar size bildirim yaptılar mı konuşacaklar mı?" sorusuna Canikli, "Bu konuda bize görüş beyan etmediler ama bizim beklentimiz gelip kendilerini savunmalarını, kanaatlerini ya da görüşlerini Genel Kurul'da kamuoyuyla paylaşmaları noktasında. Ama yine o konuda karar kendilerinin" yanıtını verdi.

"CHP'den bu konuda beyan etmemiş milletvekili var mıdır?"

Canikli, "Neden iki değil de, tek komisyon kurulmasını tercih ettiniz?" sorusuna Canikli, şu yanıtı verdi:

"Öncelikle teknik olarak tek komisyon tarafından birden fazla bakanla ilgili iddiaların soruşturulması mümkün. Dört komisyon kurulduğunu varsayın, herhalde özellikle CHP'liler yeteri kadar milletvekili veremezler buraya. Neden? Çünkü bu soruşturma önergelerinin altında imzası olan milletvekilleri komisyon üyesi olamazlar. Herhangi bir şekilde herhangi bir yerde bu konularla ilgili görüşlerini kamuoyuyla paylaşan yani ihsası reyde bulunan milletvekilleri komisyon üyesi olamazlar. Lehte ya da aleyhte görüşlerini herhangi bir şekilde Genel Kurul'da ya da başka yerde, başka şekilde görüşlerini belirten milletvekilleri soruşturma komisyonlarına üye olamazlar. Bütün bunları dikkate aldığımızda özellikle CHP'den bu konuda görüş beyan etmemiş milletvekili var mıdır, açıkçası ya da ne kadardır bilmiyorum ama büyük bölümünün ihsası rey anlamına gelecek görüş beyan ettiğini biliyoruz. Bütün bunları dikkate aldığınızda dört ayrı komisyon kurulması halinde... Bir de aday bildirecek, 4 kat bildirecek. Dört komisyon kurulduğunu varsayın. 16 çarpı 3, 48 ediyor.  48 tane görüş beyan etmemiş, milletvekili CHP'de bulabilir misiniz?  Biz muhtemelen bulunamayacağını düşünüyoruz."

Canikli, komisyona siyasi parti grupları tarafından gönderilecek milletvekillerinin hukuki anlamda özellikleri olması gerektiğini belirterek, şunları söyledi:

"Sonuç itibariyle yapılan iş bir hukuki çalışmadır. Siyasi parti grupları üye olarak gönderirken bu hususu muhtemelen dikkate alacaklardır. Biz şahsi olarak almaları gerektiğini düşünüyoruz. Bu soruşturmaların daha sağlıklı yürütülmesi için bu konularda özellikle uzmanlaşmış milletvekili arkadaşlarımızın komisyona üye olarak verilmesi son derece doğaldır. Dört ayrı komisyon kurulması halinde orada belki bu alanlarda uzmanlığı, yeteri kadar bilgi birikimi olmayan arkadaşların görevlendirilmeleri kaçınılmaz hale gelebilir. CHP'nin talebi dört ayrı komisyon kurulması, önergelerden bunu anlıyoruz. Halbuki  3 bakanla ilgili tek dosya ve aşağı yukarı olaylar aynı yerden besleniyor, birbirine benzer olaylar. Bunlarla ilgili farklı komisyon kurulmasının hiçbir mantığı yok. Tek komisyonun daha sağlıklı karar vereceğine inanıyoruz."

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın 1915 olaylarına ilişkin mesajına yönelik eleştirilerin anımsatılması üzerine, öncelikle bunun bir özür olmadığını vurgulayarak, "Sayın Başbakanımızın ifadeleri açıklamaları bir insani duygunun tespiti ve yansımasıdır. Önce bunun ortaya konulması gerekiyor. Hiçbir şekilde soykırım iddialarının kabulü ya da onun kabulünün önünü açacak bir ön açıklama değildir. Normal bir insan sayın Başbakanımızın bu açıklamalarından soykırım iddialarının kabul edileceği gibi bir sonuca varmaz" dedi.

Canikli, Osmanlı'nın tehcir kararının güvenlik açısından doğru bir karar olduğunu belirterek,  şöyle devam etti:

"Binlerce insanın bu tehcir kararının uygulanması sırasında şu veya bu nedenle hayatını kaybettiği doğrudur. Her şeyden önce insanı açıdan bakıldığında bir sıkıntı söz konusudur. Bu kayıplar reeldir, gerçektir. Bunlara insani olarak yaklaşmak ve onların yakınlarına, ilgililerine bir taziyede bulunmak ya da bunu ifade etmek son derece doğal ve insani yaklaşımdır. Olayı böyle okumak gerekiyor. Yani o ölümleri inkar edebilir misiniz, edebilir miyiz? Bizim devletimizin ya da milletimizin tezi şudur; ölümler amaçlanmadı, hiçbir zaman hedeflenmedi, kastlı olarak söz konusu olmadı."

Halaçoğlu'nun  iddiası 

Canikli, MHP Grup Başkanvekili Yusuf Halaçoğlu'nun, "Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın okuduğu İstanbul İktisadi ve  İdari Bilimler Akademisi üç yıllık, Anayasa'ya göre Cumhurbaşkanı adayı olamaz"  iddiasının hatırlatılması üzerine,  anayasada ilgili maddenin "yükseköğrenim görme" şartı olarak ifade edildiğini söyledi. 

Başbakanı'nın mezun  olduğu akademinin yükseköğrenim kurumu olduğunu belirten Canikli, "En ufak bir tartışma söz konusu değildir. Bu tür mesnetsiz, hiçbir mantığı olmayan, akla, mantığa, hukuka sığmayan bu iddiaların gündeme getirilmesini hayretle izliyoruz. Bu iş böyle olmaz" dedi.

Canikli,  gerçeği yansıtmayan, hatta ahlaki boyutu da olmayan bu tür iddialarla yarış olmayacağını vurgulayarak, şunları söyledi:

"Cumhurbaşkanlığı yarışının kuralları bellidir. Çıkarırsınız adayınızı meydana ve yarışırsınız. Milletin tercihini, teveccühünü kazanmaya çalışırsınız ve aldığınız takdirde sonuca ulaşırsınız. Başka türlü olmaz. Aslında özellikle parti genel başkanlarının bu dönemde yeni tanımlanan Cumhurbaşkanlığı'na aday olması gerekiyor. Nedeni şu;  biz Ağustos ayında sadece bugüne kadar ki kamuoyunda bilinen Cumhurbaşkanını seçmeyeceğiz. Biz önümüzdeki Cumhurbaşkanlığı seçiminde aynı zamanda başbakanın yarısını da seçeceğiz. Belki bu iddialı bir ifade olabilir. Bunun nedeni çok açık. Çünkü ilk defa cumhurbaşkanları halkın doğrudan katılımıyla seçilecek."

"Yarı başkanlık sistemine önemli bir adım atıldı" 

Canikli, 1982 anayasasında cumhurbaşkanlarına, birçok ülkede devlet başkanlarına verilen yetki ve görevlerin verildiğini ifade ederek, şunları söyledi:

"Bugüne kadar cumhurbaşkanı halk tarafından seçilmediği için bu yetki kullanılmamış ya da çok sınırlı kullanılmıştır. Ama artık sistem değişti. Cumhurbaşkanları artık halk tarafından doğrudan seçilecek. Cumhurbaşkanı yürütmenin başıdır. Ama bugüne kadar doğrudan yetkilendirilmediği için kullanılmayan bu yetki halkın yüzde 50'den fazla oyuyla seçilmiş Cumhurbaşkanları tarafından kullanılacaktır. Kim olursa olsun. Bu sadece sayın Başbakanımız eğer Cumhurbaşkanı seçilirse onun tarafından kullanılacak bir yetki ve değerlendirme değildir. Halk tarafından seçilecek cumhurbaşkanı kim olursa olsun anayasada kendisine verilen yetkilerin tamamını kullanacaktır. Gücün kaynağı çünkü halktır. Yürütmenin başı olarak yeni seçilen cumhurbaşkanı bugüne kadar başbakanlar tarafından kullanılan, cumhurbaşkanları tarafından  kullanılmayan bu yetkileri kullanmaya başlayacaklardır. Bu seçimde klasik, temsili, sembolik cumhurbaşkanlarını seçmeyeceğiz. aynı zamanda başbakanlığın birçok yetkisini kullanacak bir cumhurbaşkanı seçeceğiz. O nedenle bu aynı zamanda genel başkanların da yarışı olması gerekir. Çünkü başbakanlık iddiası ya da hükümet olma, hükümet kurma, yürütme iddiasında olan siyasi partiler ya da başkanları varsa onların yarışının yapılacağı alan şu anda cumhurbaşkanlığı seçiminin yapılacağı alandır."

Cumhurbaşkanının halk tarafından seçilmesiyle yarı başkanlık sistemine önemli bir adım atıldığını belirten Canikli, ancak bu sistemle uyumlu birçok düzenlemenin yapılması gerektiğini söyledi. Canikli, "Cumhurbaşkanlarının halk tarafından doğrudan seçilmesi yetkisi bu millete verildikten sonra, hiçbir siyasi parti bunu geriye alamaz. Tartışmaları bu gerçek üzerinden yürütmek gerekir" diye konuştu.

Canikli,  "Siyasi parti genel başkanlarını meydana mı davet ediyorsunuz?" sorusuna, "Bu yürütmenin başının seçimidir. Yani eğer iddianız buysa elbette genel başkanların yarışı olması gerekir" karşılığını verdi.

Muhabir: Esin Işık