Meclis Soruşturma Komisyonu hukukçulardan oluştu

TBMM - Meltem Öztürk

Ekonomi eski Bakanı Zafer Çağlayan, AB eski Bakanı Egemen Bağış, İçişleri eski Bakanı Muammer Güler ile Çevre ve Şehircilik eski Bakanı Erdoğan Bayraktar hakkında kurulan Soruşturma Komisyonu üyelikleri, TBMM Genel Kurulu'nda dün belirlendi.

Kura sonucu 45 isim arasından 15 milletvekili seçildi. Seçilen milletvekillerinin 12'sinin hukuk fakültesi mezunu olduğu dikkati çekti. Bu milletvekillerinden 11'i İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi, 1'i Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi diplomalı.

Komisyonda AK Parti'ye düşen 9 üyenin tamamı hukukçu. Kastamonu Milletvekili Hakkı Köylü, Konya Milletvekili Mustafa Akış, Yozgat Milletvekili Yusuf Başer, Bursa Milletvekili Mustafa Kemal Şerbetçioğlu, Denizli Milletvekili Bilal Uçar, Aksaray Milletvekili İlknur İnceöz, Konya Milletvekili Ayşe Türkmenoğlu, Bursa Milletvekili İsmet Su ve Bartın Milletvekili Yılmaz Tunç, hukukçu milletvekilleri olarak komisyonda AK Parti'yi temsil edecek.

CHP'de İzmir Milletvekili Rıza Türmen ve Balıkesir Milletvekili Namık Havutça, BDP'de ise Batman Milletvekili Bengi Yıldız, komisyonun diğer hukukçu milletvekilleri oldu.

Komisyonda CHP İzmir Milletvekili Erdal Aksünger işletme, CHP İstanbul Milletvekili Haluk Eyidoğan fen, MHP Kahramanmaraş Milletvekili Mesut Dedeoğlu ise iktisadi ve idari bilimler fakültesi mezunu olarak, komisyonun hukukçu olmayan milletvekillerini oluşturdu.

Son 30 yılda  38 komisyon

Meclis'te, son 30 yılda,  dört eski bakanla ilgili kurulan komisyonla birlikte 38 soruşturma komisyonu kuruldu, komisyonlardan 11 Yüce Divan'a sevk kararı çıktı.

 TBMM Başkanlığı'na 22 önergeyle en fazla soruşturma önergesi 20. Dönem'de sunuldu; en fazla Yüce Divan kararı 5 Yüce Divan'la 22. Dönem'de alındı. Eski başbakanlar Mesut Yılmaz, Cumhuriyet tarihinde ilk kez Yüce Divan'da yargılanan başbakan oldu.

 12 Eylül 1980 darbesinden sonra 6 Kasım 1983'te yapılan seçimlerin ardından oluşan TBMM'nin 17. Dönemi'nde sadece bir soruşturma komisyonu kuruldu. Komisyon, Devlet eski Bakanı İsmail Özdağlar'ı, "Bakanlığı zamanında nüfuzunu kötüye kullanarak, şahsi menfaat sağladığı ve devleti zarara uğrattığı" iddiasıyla Yüce Divan'a sevkine karar verdi.

19. Dönem'de eski Başbakanlar Yıldırım Akbulut ve Mesut Yılmaz, Bayındırlık ve İskan Bakanı Hüsamentin Örüç, eski bakanlar kurulu üyeleri, Devlet eski Bakanları Hüsnü Doğan, Güneş Taner, Mustafa Rüştü Taşar, Halil Şıvgın, Işın Çelebi, İsmet Özarslan, Recep Ercüment Konukman, Mehmet Çevik, Cemil Çiçek, Yusuf Bozkurt Özal, Maliye ve Gümrük eski Bakanları Adnan Kahveci, Ahmet Kurtcebe Alptemoçin, Ekrem Pakdemirli, Sanayi ve Ticaret eski Bakanı Fahrettin Kurt, Tarım ve Köyişleri eski Bakanı Lütfullah Kayalar, Çalışma ve Sosyal Güvenlik eski Bakanı İmran Aykut hakkında soruşturma önergeleri verildi. 

Bu dönem içinde  7 soruşturma komisyonu kuruldu. Sadece, "Otoyol yapımlarını üstlenen firmalara fazla ve haksız ödemeler yapılmasına neden oldukları nedeniyle devleti zarara uğratarak, görevlerini kötüye kullandıkları" iddiasıyla verilen soruşturma önergesi çerçevesinde kurulan 1 komisyon, Bayındırlık ve İskan eski Bakanları Sefa Giray ve Cengiz Altınkaya'yı Yüce Divan'a gönderdi. Diğer isimlerin Yüce Divan'a sevkine gerek olmadığına karar verildi. 

En fazla soruşturma komisyonun kurulduğu dönem

TBMM Başkanlığı'na en fazla soruşturma önergesinin sunulduğu dönem 20. Dönem oldu. Bu dönemde en fazla eski başbakanlar Mesut Yılmaz ve Tansu Çiller hakkında soruşturma önergeleri verildi.

 22 soruşturma komisyonu oluşturuldu, 15 komisyon, önergeleri 21. Dönem'e iletirken, 7 komisyon Yüce Divan'a sevk edilmemesini kararlaştırdı. Bu dönemde Enerji ve Tabii Kaynaklar eski Bakanı Şinasi Altıner, Bayındırlık ve İskan Bakanı Yaşar Topçu, Maliye eski Bakanı İsmet Atilla, Sanayi ve Ticaret Bakanı Yalım Erez, Devlet Bakanları Burhan Kara, Işın Çelebi, Eyüp Aşık, Güneş Taner, Çalışma ve Sosyal Güvenlik eski Bakanları Necati Çelik ve Mustafa Kul, İçişleri eski Bakanı Mehmet Ağar,  Ulaştırma eski Bakanı Necdet Menzir hakkında önergeler verildi.

Bir önceki dönem ele alındı

21. Dönem'de ilk olarak, bir önceki dönemde kurulan ancak tamamlanamayan 15 soruşturma önergesi ele alındı. Ayrıca 2 soruşturma komisyonu daha oluşturuldu. Bu dönemde 4 Yüce Divan kararı alındı.

Eski Başbakan Mesut Yılmaz ve Sanayi ve Ticaret eski Bakanı Yalım Erez, "İzmit SEKA'ya ait bir araziyi Ford Otomotiv Sanayi AŞ'ye bedelsiz vermek suretiyle görevlerini kötüye kullandıkları"; Çalışma ve Sosyal Güvenlik eski Bakanı Necati Çelik, 

Eski Başbakan Mesut Yılmaz ve Sanayi ve Ticaret eski Bakanı Yalım Erez, "İzmit SEKA'ya ait bir araziyi Ford Otomotiv Sanayi AŞ'ye bedelsiz vermek suretiyle görevlerini kötüye kullandıkları"; Çalışma ve Sosyal Güvenlik eski Bakanı Necati Çelik, "SSK Genel Müdürlüğü'nce Aralık 1996'da gerçekleştirilen personel sınavında usulsüzlük yapılmasına yol açarak görevini kötüye kullandığı";  Eski Başbakan Mesut Yılmaz ve Ulaştırma eski Bakanı Necdet Menzir, "Telsim ve Turkcell firmalarıyla imzalanan sözleşmelere ve Özelleştirme Kanunu hükümlerine aykırı davranmak suretiyle devleti gelir kaybına uğratarak görevlerini kötüye kullandıkları" iddialarıyla kurulan soruşturma komisyonlarınca Yüce Divan'a sevk edildi.

5 komisyon, 5 Yüce Divan kararı

22. dönemde kurulan 5 soruşturma komisyonundan da 5 Yüce Divan kararı çıktı. 3 soruşturma önergesi sahipleri AK Parti, 2 soruşturma önergesi sahipleri CHP oldu.

Devlet eski Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Hüsamettin Özkan ve Devlet eski Bakanı Recep Önal, Enerji ve Tabii Kaynaklar eski Bakanları Cumhur Ersümer ile Zeki Çakan, Eski Başbakan Mesut Yılmaz ve Devlet eski Bakanı Güneş Taner, Bayındırlık ve İskan Eski Bakanı Koray Aydın ile Yaşar Topçu Meclis'in Yüce Divan'a gönderdiği son bakanlar oldu.