KARS - Cüneyt Çelik
Kars merkezine bin 200 metre uzaklıkta, 18'inci yüzyılın başlarında Osmanlı Devletince doğu sınırlarını korumak için inşa edilen "Büyük Tabya"ya 1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında 5 Temmuz 1828'de Rus General Paskeviç komutasındaki 5 tugaydan oluşan 14 bin kişilik Rus kuvvetleri, 70 top ve 20 bin mermilik mühimmatla gece baskını yaptı.
Düşman kuvvetleri ile göğüs göğüse çarpışan tabyadaki bir taburdan oluşan 500 askerin şehit edildiği saldırı sonrası tabyaları düşürüp Kars Kalesi'ni ele geçiren Ruslar da 4 bin kayıp verdi.
Bu tarihten itibaren yerli ve yabancı kayıtlara "Kanlı Tabya" olarak geçen tarihi tabyanın "Kafkas Cephesi Harp Tarihi Müzesi" olarak düzenlenip vatandaşların ziyaretine açılması amacıyla Kars Valiliğince 7 yıl önce çalışma başlatıldı.
Valiliğin müracaatını kabul eden Kültür ve Turizm Bakanlığının onayı üzerine tabyanın rölöve, restitüsyon ve restorasyon projeleri ihale edildi.
7 yıldan beri sürdürülen çalışmalarda son aşamaya gelinirken, müzenin kısa süre içinde ziyarete açılması planlanıyor.
Restorasyonu tamamlanan müzede bulunan ve balmumundan figürleri yapılan askerlerin revirde tedavi edilmeleri, ameliyathanede doktorlarca ameliyatlarının gerçekleştirilmesi, koğuşta dinlenmeleri, mektup okumaları, mutfakta yemek yapmaları canlandırılıyor.
Ziyaretçilerine adeta tarihte yolculuk yaptıracak balmumu heykellerin yanı sıra müze girişindeki aynalar vasıtasıyla da şehit askerlerin sonsuza kadar anılması amacıyla çarıkları üzerine konulan ışıklarla görsel oluşturuldu.
Müzede söz konusu dönemde tabyada, savaş meydanlarında ve yörede kullanılan bir savaş aletleri ile askerlere ait bazı fotoğraflar da yer alıyor.
Araştırmacı yazar Sezai Yazıcı, tabyanın askeri, stratejik ve taktik olarak savunulması gereken önemli yerlerin tahkim edilerek, etrafının hendeklerle çevrilmesi anlamına geldiğini söyledi.
Müzeye dönüştürülen Kanlı Tabya'nın adeta tarihe yolculuk yaptırdığını belirten Yazıcı, "Müzedeki görseller insanı o güne götürür nitelikte. Bu bölgede böylesine bir müzenin açılmasını çok değerli buluyorum. Kanlı Tabya'nın harp müzesi olarak açılması, geçmişi sahiplenme, yad etme açısından önemli bir kazanım olacak." dedi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
