TDK'nın Kürtçe sözlüğü yolda

GAZİANTEP - Adem Yılmaz

Türk Dil Kurumu (TDK) tarafından görevlendirilen akademisyenlerin bir yıl süren bir çalışma sonucu tamamladığı 13 bin kelimeden oluşan Kürtçe sözlük, son incelemeden geçiriliyor.

Gaziantep Üniversitesi (GAÜN) Eğitim Fakültesi Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Fevzi Karademir'in başkanlığında 3 akademisyenin yoğun çalışmaları sonucu hazırlanan sözlük, raportör incelemesi için TDK'ya gönderildi.

Karademir, AA muhabirine yaptığı açıklamada, çalışmayı TDK'ya sunduklarını ve raportörlerin değerlendirmesini beklediklerini söyledi.

"Türkçe-Kürtçe" ve "Kürtçe-Türkçe" şeklindeki sözlüğü,  bu alanda yüksek lisans yapan uzman kişilerle hazırladıkları anlatan Karademir, bir dilin bütün söz varlığını madde başları haline getirip sözlük içinde değerlendirmenin kolay bir iş olmadığına işaret etti.

TDK'nın ilköğretim öğrencilerine yönelik çıkardığı Türkçe sözlüğü temel olarak rehber edindiklerini vurgulayan Karademir, kelimelerin madde başlarını değerlendirerek Kürtçe karşılığını bulduklarını ifade etti. 

Kelimenin Türkçe karşılığını bularak da Kürtçe kısmını oluşturduklarını kaydeden Karademir, şöyle devam etti:

"Türkçe'deki bazı sözcüklerin farklı karşılıkları olduğundan dolayı Kürtçe kısmında madde başı olarak sayı biraz daha arttı. Raportör değerlendirmesinde olan sözlükte bazı kelimeler çıkarılır veya eklenir mi bilmiyorum ama bazı değişiklikler olabilir. Süreci takip ediyoruz."

Her dilde olduğu gibi Kürtçe'de de ağızların bulunduğuna işaret eden Karademir, şu anda yazılmış sözlüklere bakıldığında, internet sitelerinde, gazetelerde yavaş yavaş standartlaşmanın olduğunu gördüklerini dile getirdi. 

Herhangi bir ağzı değil söz varlığındaki yazımı esas aldıklarını vurgulayan Karademir, "Yer yer sıkıntılar yaşadık, bir kelimeye Van halkı farklı anlam verirken Mardin halkı farklı anlam yükleyebiliyor. Burada da Mehmet Malmisanıj'ın 'Doğru yazım için Kürtçe-Türkçe sözlük' adlı kitabını esas aldığımız için bu sıkıntı bir noktada aşılmış oldu" diye konuştu.

"Kürtçe dersinden dolayı ihtiyaç oldu"

Çok sayıda araştırmacının sözlük hazırladığını hatırlatan Karademir, "Bizim hazırladığımız sözlük mevcut eğitim-öğretim içerisinde bulunan Kürtçe dersinden dolayı ihtiyaç oldu. Bu çerçevede bir sözlük hazırlandı. Fakat bu sözlük ilköğretim eksenli düşünülmemelidir. Temel bir Türkçe-Kürtçe sözlük olarak düşünülmelidir. Söz varlığı ilköğretim sözlüğünü biraz aşacak mahiyette" ifadelerini kullandı. 

Mevcut Kürtçe alfabenin Kürtçe'nin bütün seslerini karşılayamadığını, bunun da önemli bir sıkıntı olduğunu vurgulayan Karademir, "Çünkü bu sesler anlam ayırıcı seslerdir. Okumada biraz zorluk oluşturacaktır ama daha sonra bu da çözülür" şeklinde konuştu.