28 Mayıs 2016•Güncelleme: 28 Mayıs 2016
İZMİR - TOLGA ALBAY
Yeniçeri askerinin ünlü kılıcı Yatağan palasının üretiminin yapıldığı Denizli'nin Yatağan Mahallesinde adeta bir "internet devrimi" yaşanıyor. Sosyal paylaşım sitelerinde sayfa açan Yatağanlı ustalar, dizi filmlerle artan ilgiyi de kullanarak kılıç üretimini yeniden geçim kaynağı haline getirmeyi başardı.
Serinhisar ilçesine bağlı 3 bin nüfuslu Yatağan'da tarihten bu yana en önemli geçim kaynağı demircilik. İlçede hemen her mahallede evlerin altında faaliyet gösteren demir atölyeleri birbirinden farklı kılıç çeşitleri üretiyor.
Son yıllarda tarihsel konuları işleyen Türk dizileri ve filmlerinin de etkisiyle kılıç koleksiyonu yapan insan sayısının artması, kılıcın hediyelik eşya olarak benimsenmesinin de etkisiyle internet üzerinde canlı bir kılıç pazarı oluştu.
Köylü interneti öğrendi
Kurduğu internet sitesiyle ürünlerini satışa çıkaran kılıç ustası Hidayet Akın, AA muhabirine yaptığı açıklamada bir kaç yıl öncesine kadar bıçak üreterek ayakta durmaya çalışan atölyelerin, canlanan kılıç talebi sayesinde geleceğe umutla bakar hale geldiğini söyledi.
Farklı iş kollarına dönen birçok ustanın atölyelerini yeniden açtığını, çocukların da okuldan sonra babalarına yardım ederek ata mesleğini öğrenmeye başladığını ifade eden Akın, şu bilgileri verdi:
"Artık eski sistem yok. Kamyona malı doldur, tüm ülkeyi dolaştır... İnternet pazarlama sorunumuzu çözdü. İnternetten anlayan kendisi, anlamayan çocuğundan, arkadaşından yardım alarak bir sosyal medya hesabı açıyor. Yaptığı ürünlerin fotoğrafını çekiyor, yüklüyor, sipariş geliyor, kargoya teslim ediyor. Satılmayan mal yok. Kılıç işi bitmek üzereyken internet sayesinde yeniden canlandı. 300 liradan 15 bin liraya kadar kılıç var."
El emeği göz nuru
Ailesine ait atölyede çocukluğundan bu yana demircilik yapan 46 yaşındaki kılıç ustası Mehmet Doğan da 8 yıl ara verdiği mesleğine son zamanlarda siparişlerin yoğunlaşmasıyla geri döndüğünü, oğlunun da bu işe meraklı olduğunu, eğitimini tamamladıktan sonra ata mesleğini sürdürmek istediğini dile getirdi.
Doğan, Yatağan palasının yanında Fatih Sultan Mehmet'in kılıcı, eski Türk kılıçları ve Zülfikar kılıçlarının da yoğun siparişini aldığını söyledi.
Siparişleri sosyal medya hesabı üzerinden aldığını, müşterilerinin çizim yaparak ya da fotoğraf göndererek de sipariş verebildiğini bildiren Doğan, "Bu işe değerini veren el emeği göz nuru olmasıdır. Seri üretim yapmıyoruz. Fabrikasyon üretim ne kadar artarsa artsın, el işçiliğinin biteceğini sanmıyorum. İnsanlık var olduğu sürece bu iş devam eder." diye konuştu.
Yatağan palası
Bazı araştırmacılara göre, Yeniçeri askerlerinin 16'ncı yüzyılda kullandığı Yatağan kılıcı, adını Osmanlı ordusuna kılıç üreten Yatağan mahallesinden alıyor.
Keskin ağzı iç tarafa gelecek şekilde kavisli olmasından dolayı diğer kılıçlardan farklılaşan Yatağan palasının keskin bölümleri çelik, sırt kısmı ise kırılmaya karşı dayanıklı olması için demirden yapılıyordu. Sapında kulak benzeri çıkıntıların olması nedeniyle Anadolu'da "kulaklı" olarak da bilinen Yatağan kılıcı, bazı yabancı kaynaklarda "Türk kılıcı" olarak geçiyor.