Yeşilay Bilim Kurulu Üyesi ve Gazi Üniversitesi (GÜ) Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Necmi İlhan, 26 Haziran Uyuşturucu ile Mücadele Günü dolayısıyla AA muhabirine yaptığı açıklamada, uyuşturucunun bireylerin yanı sıra toplumu da etkileyen küresel sorun olduğunu belirtti.
İlhan, uyuşturucunun dünyanın en büyük sorunları arasında yer aldığına dikkati çekerek, "Uyuşturucu sağlayıcılarının çoğu zaman terör örgütü mensupları olduğunu düşündüğümüzde, bu maddelerle mücadelenin önemi bir kez daha karşımıza çıkıyor." değerlendirmesinde bulundu.
Uyuşturucu kullanımının hem Avrupa'da hem de dünya genelinde dikkati çeken boyutlara ulaştığını aktaran İlhan, "Avrupa'da her 3 kişiden biri en az 1 kere uyuşturucu kullandığını beyan ederken dünyada her 20 kişiden biri en az bir kere uyuşturucu kullandığını söylüyor. Türkiye'de ise Türkiye Uyuşturucu Bağımlı İzleme Merkezi tarafından yapılan çalışmaların sonuçlarına göre, bu rakamlar yüzde 2,7 ile 3,1 arasında. Yani, toplumda her 100 kişiden 3'ü en az bir kez uyuşturucu kullanmayı denediğini söylüyor." bilgisini paylaştı.
Prof. Dr. İlhan, uyuşturucuyu denemeye başlayanların önemli kısmının 18-20 yaş aralığındaki kişilerden oluştuğunu söyledi.
Özellikle "bitkisel kökenli uyuşturucu"ların zararsız olduğu yönündeki algının yanlış olduğuna işaret eden İlhan, Yeşilay ve İçişleri Bakanlığı Narkotik Suçlarla Mücadele Başkanlığının internet sayfalarında yer alan doğru bilgilere rağmen, toplumda "sadece içilirse zararsızdır, damar yoluyla kullanılmazsa zarar vermez" gibi hatalı görüşlerin sürdüğünü ifade etti.
Prof. Dr. İlhan, "Türkiye verilerine göre baktığımızda, esrar ve türevlerini en azından bir kez deneyenlerin yüzde 70'i kullanmaya devam ediyor. Bu sebeple, herhangi bir uyuşturucu türünü bir kez bile denemekten kaçınmak gerekiyor." dedi.
Ailelere uyuşturucu konusunda önemli uyarılarda da bulunan İlhan, şu değerlendirmeleri yaptı:
"Benim çocuğum tütün kullansın, benim çocuğum başka bir şey kullansın, yeter ki uyuşturucu kullanmasın gibi cümleler yanlış cümleler. Çünkü, tütünle başlayan süreç daha sonra uyuşturucuya doğru yol alabiliyor. Aynı zamanda 'Bunu denesin, bir kez baksın sonra devam etmez.' demek de yanlış. Uyuşturucuyu bir kez deneyenlerin yüzde 70'i kullanmaya devam ediyor."
Türkiye'de uyuşturucuya başlama yaşının genellikle 18-20 olduğunu bildiren İlhan, gençlerin madde kullanımıyla tanışmasında arkadaş etkisi, merak ve toplumda kabul görmenin önemli rol oynadığını, ayrıca gençlerin en yakın çevresindeki her 3 kişiden birinin madde kullanması veya denemesi halinde kullanıcı olmaya başladığını ifade etti.
Tütün kullanımına başlama yaşının ise alkol ve uyuşturucuya göre daha erken olduğunun altını çizen İlhan, "Türkiye'de, uyuşturucu kullanmadan önce sigara kullanımı riski 1,5 kat artırıyor. Uyuşturucu kullanımından önceki dönemlerde alkol kullanımı riski 2,6 kat artırıyor. Bu durum gençlerde daha da kötü durumda, 18 yaş altı gençlere baktığımızda daha öncesinde sigara kullananların uyuşturucu kullananlar içerisinde 16,5 kat daha fazla riski var. Tüm bu somut kanıtlar ışığında bizim tütün, alkol ve uyuşturucuyla birlikte mücadele etmemiz gerekiyor." şeklinde konuştu.
Prof. Dr. Mustafa Necmi İlhan, Türkiye'de Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın başkanlığında faaliyet gösteren Bağımlılıkla Mücadele Yüksek Kurulu çatısı altında tüm bakanlıkların yer aldığını, sivil toplum ayağında ise Yeşilay'ın YEDAM aracılığıyla terapi ve tedavi, Yeşilay Rehabilitasyon Merkezleri (REHAB) projesiyle de rehabilitasyon süreçlerini kapsayan güçlü bir yapıyla hizmet sunduğunu belirtti.
Bağımlılıkla mücadelenin en önemli ayağının "önlem alma" olduğunu vurgulayan İlhan, şunları kaydetti:
"2024 yılı itibarıyla YEDAM'a 1 milyon 400 binden fazla başvuru gerçekleşti. Bunların içerisinden de 80 bin kişi danışmanlık hizmetinden faydalandı. Yeşilay, sadece bağımlılarla görüşmüyor, bağımlılık riski olan kişilerle de görüşüyor. Kendisi veya çevresinden bağımlı olduğunu düşünen kişiler Yeşilay Danışmanlık Merkezi için 115 numaralı hattan randevu alıp ücretsiz olarak bu hizmetten faydalanabilir. Sigara ve tütün bağımlığı için 2024 yılı içerisinde 20 bin 528 kişi, alkol ve madde bağımlığında 29 bin 431 kişi, kumar bağımlığında 17 bin 901 kişiyle görüşme gerçekleşti."
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
