Sercan İrkin
31 Октомври 2025•Ажурирај: 03 Ноември 2025
Напредокот на Турција во одбранбената индустрија, нејзиниот стремеж кон стратегиска автономија и нејзината еволутивна улога во глобалната динамика на моќ беа дискутирани денес на ТРТ Ворлд форум 2025 во Истанбул, јавува Анадолу.
Одржан под темата „Глобално ресетирање: Од стариот поредок до новата реалност“, форумот ги собра на едно место лидерите и експертите од целиот свет.
Сесијата насловена како „Градење стратегиска автономија: Турција и глобалната одбранбена парадигма“ се фокусираше на тоа како одбранбената трансформација на Турција се усогласува со променливите глобални безбедносни структури.
Меѓу панелистите беа Мурат Јешилташ, директор на студиите за надворешна политика при Фондацијата за политички, економски и социјални истражувања (СЕТА); поранешниот британски амбасадор во Турција, Франција и САД, Питер Вестмакот; поранешниот британски амбасадор во Либија, Питер Милет и поранешниот италијански амбасадор во Анкара, Карло Марсили.
Јешилташ рече дека Европската Унија долго време бара поголема стратегиска автономија во одбраната, но дека војната на Русија во Украина повторно ја разгоре дебатата низ цела Европа за тоа како да се менаџира со безбедносните закани од Москва. Тој истакна дека Турција има цел да изгради функционално партнерство со Европа во одбранбената соработка, додавајќи дека напорите на земјата за зајакнување на својот стратегиски капацитет директно придонесуваат кон нејзината надворешна политика, целите за борба против тероризмот и економската експанзија.
Питер Вестмакот рече дека светот минува низ сè понепредвидлив и опасен период, нагласувајќи ја потребата европските и помалите земји да ги подобрат своите одбранбени капацитети. Тој истакна дека Турција постигнала голема пресвртница со зголемувањето на домашниот удел во своето одбранбено производство од 20% на 80% и ги повика европските сојузници да ја зголемат својата поддршка за НАТО.
Питер Милет, пак, ги пофали турските компании за нивната способност да преземаат пресметани ризици и рече дека во Анкара забележал поширока стратегиска визија што ги поврзува технологијата, одбраната, политиката и економијата за да им служи на националните интереси. Тој рече дека Обединетото Кралство може да извлече поуки од пристапот на Турција, нагласувајќи го потенцијалот за соработка не само во Либија, туку и во постигнувањето траен прекин на огнот во Газа и во обновата на Сирија.
Карло Марсили рече дека Турција ја редефинира својата позиција во рамките на НАТО со исполнување на своите обврски кон Алијансата, додека води понезависна надворешна политика која им дава приоритет на националните интереси. Тој рече дека овој пристап, исто така, ја зајакнува колективната одбрана.
Додаде дека Турција игра клучна улога во безбедноста на Црното Море и дека истовремено го проширила својот ангажман со партнерите, како што се БРИКС и Шангајската организација за соработка.