Tarek Chouiref
29 Јануари 2026•Ажурирај: 30 Јануари 2026
ИСТАНБУЛ (АА) - Врховниот судски совет на Ирак денес ја истакна потребата од строго почитување на конститутивните рокови за именување претседател и премиер на земјата, предупредувајќи дека секое одложување или странско мешање може да ги поткопа политичката стабилност и демократскиот процес, пренесува Анадолу.
Во соопштението издадено по првата седница во 2026 година, со која претседаваше судијата Фаик Заидан, претседател на Федералниот врховен суд, Советот ја нагласи важноста на завршувањето на процедурите за избор на шефовите на извршната власт во временските рамки утврдени со Уставот.
Советот ги повика сите политички партии и блокови да го почитуваат конститутивниот календар, наведувајќи дека неуспехот да се стори тоа негативно ќе влијае врз политичката стабилност и регуларно функционирање на ирачките демократски институции. Исто така, беше нагласена неопходноста од спречување на какво било надворешно мешање во внатрешните работи на земјата.
Соопштението е издадено само неколку дена откако ирачкиот Парламент ја одложи седницата закажана за избор на нов претседател, по барање на Демократската партија на Курдистан и Патриотската унија на Курдистан, кои побараа дополнително време за постигнување консензус за кандидат. Седницата е одложена за неодреден датум.
Според конститутивниот процес во Ирак, штом ќе биде избран претседател, тој е должен во рок од 15 дена да го номинира кандидатот на најголемиот парламентарен блок за формирање влада.
Ирачкиот систем на поделба на власта предвидува претседателската функција да му припадне на Курд, премиерската на Шиит, а претседателското место во Парламентот на Сунит. На 29 декември Парламентот го избра сунитскиот пратеник Мухамед ал-Халбуси за претседател.
Според конститутивните временски рамки, Парламентот мора да избере претседател во рок од еден месец по првата седница, рок што истекува на крајот на јануари.
Во саботата коалицијата на шиитските партии, „Координативна рамка“, ја објави номинацијата на поранешниот премиер Нури ал-Малики за функцијата премиер, наведувајќи дека одлуката е одобрена со мнозинство гласови во сојузот.
Ирак одржа парламентарни избори на 11 ноември 2025 година, со излезност на гласачите од 56,11%. Новоизбраните пратеници имаат задача да изберат претседател и да ја одобрат следната влада.
Тензиите околу формирањето на владата привлекоа меѓународно внимание. Во вторникот американскиот претседател Доналд Трамп го повика Ирак да се воздржи од именување на Ал-Малики за премиер, повик што Ал-Малики го отфрли како „очигледно мешање“ во внатрешните работи на Ирак.
Врховниот судски совет соопшти дека ги разгледал процедурите поврзани со истрагите и судењата на лица пренесени од притворните центри во Сирија во ирачките затвори, поради наводите за поврзаност со терористичката организација ДЕАШ.
Претходно овој месец Централната команда на американската војска (CENTCOM) објави дека неколку притвореници поврзани со ДЕАШ биле пренесени од притворните центри во Североисточна Сирија во ирачки притвор, наведувајќи дека потегот е дел од тековните напори за спречување на повторното зајакнување на групата и поддршка на регионалната безбедност.
