Gizem Nisa Çebi Demir
11 Септември 2026•Ажурирано: 11 Септември 2026
Турското Министерство за надворешни работи денес објави архивски документи и фотографии за кои наведе дека ги документираат злосторствата извршени од грчката Армија врз турските цивили во Анадолија за време на Грчко-турската војна (1919–1922), пренесува Анадолу.
Во соопштението објавено на американската платформа на социјални мрежи X, Министерството наведе дека материјалите од неговите архиви го прикажуваат уништувањето на селата и убивањето цивили за време на окупацијата на Анадолија од страна на грчката Армија и нејзиното последователно повлекување. Се истакнува дека записите претставуваат доказ за систематската политика на уништување, што е признаено и во Договорот од Лозана од 1923 година, како и во меѓународни извештаи.
„Документите и фотографиите што ги објавивме од архивите на нашето Министерство уште еднаш ги откриваат злосторствата извршени од грчката Армија во Анадолија во периодот помеѓу 1919 и 1922 година.
„За време на окупацијата на Анадолија и последователното повлекување, грчките сили спроведуваа систематска политика на уништување – факт признаен во Мировниот договор од Лозана и во разни меѓународни извештаи.
„Записите што ги споделуваме овде служат како потресен пример за масакр извршен врз турското цивилно население во село во близина на Бурса.“
- Архива -
Објавата на Министерството вклучува фотографии на истражната комисија, како и рачно напишани архивски документи. Фотографиите прикажуваат остатоци од села, цивилни жртви и преживеани од нападите во населените места во близина на Бурса, во северозападна Турција.
На една фотографија е прикажано селото Машара Хасан по неговото уништување во пожар. Во придружниот опис се наведува дека селото било меѓу населбите чии жители биле масакрирани од грчките сили за време на нивното повлекување од Бурса. Други слики прикажуваат тела на цивили, вклучувајќи жени и деца, како и група повредени преживеани од селото Согутпинар кај Мудања.
Описите ги идентификуваат фотографиите како записи за наводни злосторства врз турски цивили. Министерството наведе дека жителите на Согутпинар биле присилно одведени во локалната џамија, каде што некои биле убиени, а други ранети со бајонети и огнено оружје.
Објавата доаѓа во време на тековни спорови меѓу Турција и Грција околу историјата на Грчко-турската војна и третманот на цивилите за време на конфликтот. Војната започна откако грчките сили се истоварија во Измир на 15 мај 1919 година, а конфликтот заврши со воспоставувањето на Република Турција во 1923 година.
Членот 59 од Договорот од Лозана, потпишан на 24 јули 1923 година, предвидува дека Грција ја признава својата обврска да плати репарации за штетата предизвикана во Анадолија од страна на грчката Армија или администрација, со постапки што ги прекршиле воените закони.
Дипломатскиот архив на Министерството за надворешни работи на Турција содржи историски документи од тој период, вклучително и записи поврзани со Националната војна за независност. Министерството ги има ставено архивските материјали на располагање преку своите дигитални архиви и истражувачки капацитети.