Посегнувајќи по земјите од Централна Азија, Кина бара нови проекти

Заки ШЕИК

[Авторот е аналитичар со седиште во Велика Британија и има работено со универзитети во три централноазиски земји]

ЛОНДОН (АА) - Неодамнешната средба на министрите за надворешни работи на Кина и петте централноазиски држави во главниот град на Казахстан, Нур-Султан, ја одрази желбата на Пекинг да најде начини за нови проекти во овие земји, јавува Агенција Анадолија (АА).

Целта е со објавување на планот, Кина да го ублажи притисокот врз себе и врз своите партнери предизвикан од пандемијата, како и секако да ги одврати заинтересираните страни од нестабилноста предизвикана од конфликтот меѓу Русија и Украина.

Централноазиските држави се соочуваат со две директни последици од тековниот конфликт. Русија веројатно нема да може да продолжи со големи градежни проекти во цивилниот сектор за кои се потребни голем број работници имигранти од Централна Азија. Ова ќе ги зголеми проблемите со невработеноста во регионот. Нивото на дознаки од Русија, исто така, опаѓа, што врши притисок врз централноазиските економии кои зависат од извозот погоден од стагнација по пандемијата.

Затоа, овие земји се свртуваат кон кинеските иницијативи кои би можеле да им помогнат да ги надминат предизвиците што се развиваат. Пекинг ја сигнализира својата подготвеност да обезбеди помош за внатрешна стабилност и поддршка за економската безбедност.

Кина објави охрабрувачки пораки во кои ветува серија мерки за справување со неизвесноста што претставува ризик за Кина и нејзините соседи во Централна Азија и пошироко во Евроазија.

Кинескиот експерт за меѓународни студии, Ву Ксинбо од Универзитетот „Фудан“ со седиште во Шангај, рече дека би било погрешно да се мисли дека конфликтот меѓу Русија и Украина влијае само на двете земји. Тој додаде дека неговите последици придонеле за сериозни несогласувања, противречности и конфликти во меѓународниот систем. Понатаму, стремежот кон унилатерализам и напуштањето на колективните форуми предизвика сериозна штета на многу меѓународни механизми и правила.

‒ Истражување алтернативи

Владите на Централна Азија се обидуваат да го надминат економското влијание на санкциите наметнати од Западот по руската воена акција во Украина со истражување алтернативи кои би можеле да помогнат да се намали нивната зависност од Москва.

На состанокот на 8 јуни, кинескиот министер за надворешни работи, Ванг Ји, повика да се одреди курс за соработка меѓу шесте земји преку зголемена и повеќеслојна поврзаност.

Кина се залага за партнерство засновано на пристап кој тежнее кон заеднички профит. Кина се насочи кон проширување на Иницијативата „Појас и пат“ (BRI) и барање корпорации со цел поврзување со земјите од Централна Азија. Министерот Ванг Ји рече дека иницијативата ќе им помогне на земјите од Централна Азија да ја олеснат брзата и сигурна трговија со стоки и услуги долж проширениот Пат на свилата.

Кина, исто така, ќе помогне да се воспостави здравствена индустрија со воспоставување заедничко производство на вакцината „Синовак“ за борба против коронавирусот. Кина, исто така, понуди учество во научно-технолошки проекти и презеде чекори за зајакнување на спортот и туризмот. Таа се стреми да го подобри механизмот за соработка преку размена и дијалог помеѓу тинк-тенковите и бизнис-форумите со цел да се искористи целосниот потенцијал за поширока идна соработка.

Марек Јочец, професор на казахстанскиот Универзитет „Назарбаев“ во Нур-Султан, рече дека Кина треба да го промени својот пристап кон управувањето и партнерството со локалното население преку развивање културна компетентност и меѓукултурна комуникација. Тој рече дека Кина треба да остане свесна дека компаниите треба да обезбедат повеќе можности за вработување на локалното население, како и обука за локалното население и менаџерите на менаџерско ниво.

Традиционално, Русија е главен извор на воена и економска безбедност во Централна Азија. Сепак, конфликтот со Украина ги остави во опасност државите од Централна Азија. Овие земји можат да се обидат да се оградат од ограничувањата што сè повеќе ѝ се наметнуваат на Русија.

‒ Пандемијата ги забавува економиите

Дипломатите во Казахстан забележаа дека предизвиците на пандемијата на коронавирусот и нејзините геоекономски последици предизвикаа забавување на економскиот раст на Кина. Ова го поттикна Пекинг да преземе чекори за да создаде нови можности за извоз и инвестиции и да го прошири пристапот до извори на суровини и нови пазари за кинески производи.

Понатаму, неопходно е Кина да ги реши разликите меѓу нејзините напредни и просперитетни централни и западни провинции и неразвиените источни и јужни делови. Ова бара реализација на големи инфраструктурни проекти во соработка со соседните земји од Централна Азија.

Проектите поврзани со Иницијативата „Појас и пат“ можат да го зголемат движењето на образована и достапна работна сила од централноазискиот пазар на труд. Иницијативата е насочена кон инвестирање капитал во сектори кои се стратешки важни за Кина.

‒ Кина бара долгорочни проекти

Кога ќе се завршат големите инфраструктурни проекти во источна Кина, на огромниот градежен сектор, кој вработува милиони Кинези, ќе му требаат нови долгорочни проекти. Транспортната и логистичката инфраструктура што треба да се изгради за да се прошири транзитот кон Европа, Блискиот Исток и Африка може потенцијално да обезбеди долгорочни договори за кинеските градежни компании.

Експертите предвидуваат дека диверзификацијата на транспортните патишта за извоз на кинески производи на светските пазари ќе бара развиена транспортна и логистичка инфраструктура во транзитните земји и поволни услови за да се обезбеди непречено движење на кинеските стоки и услуги, вклучително и поедноставување на царинските и валутните регулативи.

* [Мислењата изразени во овој текст се на авторот и не ја одразуваат нужно уредувачката политика на Агенција Анадолија]