АНКАРА (АА) - Претседателот на Народното собрание на Република Србија, Ивица Дачиќ, во интервју за Агенција Анадолија рече дека турбуленциите во Црна Гора немаат никаква врска со Србија и дека односите со Турција напредуваат многу.
„Србија и Турција денес се многу блиски. Нашите односи се подобрија многу во последниве години и ние во Белград сме многу задоволни за тоа, а се надевам и нашите пријатели во Анкара. Убеден сум дека граѓаните на нашите две земји сакаат постојано да ги зајакнуваме нашите односи, бидејќи живееме во ист регион. Споделуваме многу од нашата заедничка култура и историско наследство, особено затоа што во соработката на нашите две земји гледаме шанса за економски развој“, рече Дачиќ и додаде:
„Кога станува збор за тоа, Србија и Турција постојано го зголемуваат обемот на меѓусебната трговија, која сега е на ниво од една милијарда и 300 милиони евра годишно, а целта е обемот на размената да достигне две милијарди, што сметам дека е реално со оглед дека има повеќе простор за унапредување.“
Проектот на автопатот меѓу Белград и Сараево, како што рече, е една од централните точки на соработка меѓу Србија и Турција.
„Имаме и големи очекувања од него. Претседателите Александар Вучиќ и Реџеп Таип Ердоган стоеја со својот авторитет зад овој голем регионален проект, кој несомнено ќе ги подигне економските капацитети на целиот Балкан, а исто така ќе биде одличен симбол за поврзување во нашиот регион. Ние сметаме дека Турција како и досега, ќе биде важен партнер на Србија, како во економијата така и во сите други области, бидејќи имаме уште многу да си понудиме едни на други“, рече Дачиќ.
Тој потсети и на големите очекувања од средбата на претседателите на Србија и Турција, што ќе се одржи наскоро во Анкара.
Челникот на српскиот Парламент потсети дека присуството на турските инвеститори во Србија со години било прилично мало, имало голема претпазливост кон доаѓањето на турскиот капитал во Србија, но дека тие во Србија биле виновни за тоа.
„За среќа, таа слика се промени и ние направивме многу за да ги привлечеме компаниите од Турција и да им понудиме добри деловни услови. Од 2015 година имаме брз раст на турските инвестиции во Србија, но и раст на учеството на турските компании во различни проекти, особено во областите на инфраструктурата, и сето тоа заедно се мери во стотици милиони долари“, изјави Дачиќ.
Како што рече, Србија е одличен простор за инвестирање, и тоа можат да го потврдат сите деловни луѓе од Турција кои дошле во оваа земја. Тој потсети дека сега има над 400 компании во Србија чии сопственици се токму државјани на Турција.
„Сè уште има простор за инвестиции во областите на инфраструктурата, земјоделството, енергијата и во областа на високите технологии“, смета Дачиќ, бидејќи, како што рече, ова се најдинамичните сектори во Србија.
Тој го истакна значењето да се стави акцент на развојот на економската соработка на сите средби меѓу претседателите Вучиќ и Ердоган.
Говорејќи за проектот за гасоводот „Турски тек“, Дачиќ рече дека Србија била заинтересирана за овој проект од самиот почеток, не само поради подоброто снабдување со гас, туку и поради транзитот што носи добра заработка за земјата.
„За жал, во минатото имаше политички пречки за такви проекти. Како прво, мислам на ограничувањата што произлегоа од Европската Унија, но Турски тек покажа дека има економски интерес, и затоа овие бирократски пречки не смеат да постојат.“
Дачиќ рече дека Србија е европски енергетски и транспортен центар, особено кога станува збор за поврзување на Турција и Западна Европа „како најголеми економски субјекти во нашата средина, и ние мора да ја искористиме таа позиција како шанса да ги подигнеме нашите капацитети“.
Дачиќ, исто така, рече дека Србија е многу заинтересирана процесот на дијалогот меѓу Белград и Приштина да донесе успех.
„Работиме на него многу години со многу трпение и голема одговорност. За жал, ние немаме таков однос од другата страна, од властите во Приштина, и благодарение на нивните опструкции, овој процес честопати доаѓа до застој и стои во место, тоа е и сега случај. Сакаме дијалогот да заврши со сеопфатен компромис и одлуки кои нема целосно да нè задоволат нас или Приштина. Свесни сме дека никој не може да добие сè и дека отстапките се неизбежни, инаку не би имало причина за разговор. Само со компромис ова прашање ќе се реши на долг рок и ќе им овозможи и на Србите и на Албанците во Косово да се свртат кон иднината и да живеат во мир“, рече Дачиќ.
Тој потсети дека во дијалогот бил вклучен од почетокот и како премиер на Србија го потпишал Бриселскиот договор пред осум години.
„Но, за жал, некои од неговите точки не се применети до денес“, рече Дачиќ, и како пример го наведе неформирањето на Заедницата на српски општини во Косово.
Тој рече дека очекува од меѓународните посредници, пред сè Европската Унија и Соединетите Американски Држави, да влијаат на другата страна во продолжението на процесот за да бидат конструктивни во изнаоѓањето решение.
Дачиќ рече дека Србија има нерешено прашање за границите во неколку точки со своите соседи, пред сè со Хрватска и Босна и Херцеговина.
„Морам да кажам дека не гледам на ова како на политичко, туку на техничко прашање на кое се работи“, рече Дачиќ и изрази уверување дека прашањето ќе се реши во меѓудржавните билатерални одговори:
„Што се однесува до Србија, и сигурен сум дека е исто и кај нашите соседи, ова не е прашање што ги оптоварува нашите односи и ние сме подготвени да го решиме со најдобри намери. Од друга страна, морам да кажам дека режимот на нашите граници во регионот станува сè послободен. На нашите луѓе им е полесно да се движат и ние ќе продолжиме да работиме на тоа. Отстранувањето на овие гранични бариери, пред сè за стока, услуги, луѓе, капитал, е суштината на иницијативата „Отворен Балкан“, на која работиме по иницијатива на Србија со Северна Македонија и Албанија. Сакаме нашиот регион да биде ослободен од какви било економски бариери.“
На прашањето во врска со наводите дека Србија се меша во внатрешните работи на Црна Гора преку Српската православна црква, Дачиќ рече дека Црна Гора има внатрешна криза.
„И турбуленциите што се присутни таму немаат никаква врска со Србија, ниту пак ние влијаеме врз нив. Ова е исклучиво внатрешно прашање на Црна Гора и тие самите мора да го решат. Не со насилство, што беше случај неодамна, туку само преку дијалог и политички процес. Она за што сме заинтересирани, и никој не може да нè обвини, е позицијата на српскиот народ во Црна Гора, каде што сочинуваат една третина од населението, како и позицијата на Српската православна црква, која беше сериозно загрозена од одредени законски решенија, кои по голем напор и протести беа сменети. Сакаме Србите во Црна Гора да уживаат еднаквост и потполно исти права со сите други народи, но за жал, тоа не беше случај долго време“, рече Дачиќ.
Тој, исто така, истакна дека Србија поминала долг пат во процесот за влез во Европската Унија и дека може да напредува многу побрзо, но проблемот е во Европската Унија, која од сопствени причини се спротивставува на новото проширување.
„Членството во Европската Унија останува наш приоритет и продолжуваме да ги исполнуваме критериумите за членство. Но, тоа не значи дека со скрстени раце ќе чекаме Европската Унија да се премисли во врска со проширувањето на Балканот, но ние продолжуваме да ги зајакнуваме нашите економии и да ги отстрануваме бариерите со нашите соседи“, рече Дачиќ.
Што се однесува до НАТО, Дачиќ рече дека во Србија нема расположение за влез во оваа алијанса, ниту дека тоа е еден од нивните приоритети.
„Ние водиме политика на воена неутралност кон сите воени сојузи, вклучително и НАТО, затоа сме отворени за соработка со секого до степен до кој одговара на нашите одбранбени интереси. Задоволни сме од нивото на соработка што го имаме со НАТО, а задоволни се од тоа и во НАТО. Што се однесува до нашите соседи кои веќе се приклучија во НАТО, тоа е нивна суверена одлука и таа не влијае на нашите добрососедски односи“, заклучи Дачиќ.
