زیاتر له‌ 219 هه‌زار په‌نابه‌ر له‌هه‌رێمی كوردستاندا هه‌ن

هه‌ولێر - AA
سه‌رۆكی ده‌سته‌ی سه‌ربه‌خۆی مافی مرۆڤ زیا پترۆس سڵێوه‌ ده‌ڵێت ملیۆنێك و 460 هه‌زار ئاواره‌ی ناوچه‌كانی دیكه‌ی عێراق له‌ هه‌رێمی كوردستاندان.

ئه‌مڕۆ سێشه‌ممه‌ رێكخراوی فریاكه‌وتنی میللی نه‌رویجی (PAO) به‌ بۆنه‌ی رۆژی جیهانی په‌نابه‌رانه‌وه‌ كۆنفڕانسێكی له‌ هۆتێل چوارچرا بۆ خستنه‌ڕووی ژماره‌یه‌ك ئامار و داتا و باسكردنی ره‌وشی په‌نابه‌ران له‌ هه‌رێمی كوردستان سازكرد كه‌ تێیدا سه‌رباری چالاكوانان و چه‌ندین په‌نابه‌ریش سه‌رۆكی ده‌سته‌ی مافی مرۆڤ له‌ هه‌رێمی كوردستان زیا پترۆس سڵێوه‌ش ئاماده‌ ببوو.

له‌وباره‌یه‌وه‌ به‌رپرسی رێكخراوی فریاكه‌وتنی میللی نه‌رویجی (PAO) هۆگر چه‌تۆ له‌ كۆنگره‌یه‌كی هاوبه‌شی رۆژنامه‌وانیدا له‌گه‌ڵ ده‌سته‌ی سه‌رۆكی سه‌ربه‌خۆی مافی مرۆڤ بۆ ده‌زگاكانی راگه‌یاندن چه‌ند ژماره‌یه‌كی له‌سه‌ر په‌نابه‌ران خسته‌ روو و رایگه‌یاند "جگه‌ له‌ رۆژئاوا په‌نابه‌ری باكوور و رۆژهه‌ڵاتیش هه‌ن، هه‌روه‌ها په‌نابه‌ری وه‌كو فه‌له‌ستینییه‌كانیش هه‌ن، نزیكه‌ی نیو ملیۆن هاووڵاتی له‌ پێنج ساڵی رابردوو په‌نایان بۆ هه‌رێمی كوردستان هێناوه‌، به‌شێوه‌یه‌كی گشتی ژماره‌ی په‌نابه‌ران له‌هه‌رێمی كوردستان ئه‌وه‌ی به‌ره‌سمی تۆماركراون و له‌لایه‌ن وه‌زاره‌تی ناوخۆ و حكوومه‌تی هه‌رێمه‌وه‌ تۆماركراون بریتیین له‌ 219 هه‌زار و 468 كه‌سن ده‌بن، ئه‌وانیش به‌مشێوه‌یه‌ دابه‌شی سه‌ر پارێزگاكانی هه‌رێم بوون، له‌ پارێزگای دهۆك 22 هه‌زار و 985 خێزان ده‌بن كه‌ ژماره‌یان ده‌كات كه‌ 81 هه‌زار و 24 كه‌س ده‌كات، له‌ پارێزگای هه‌ولێر 38 هه‌زار و 469 خێزان په‌نابه‌ری لێیه‌ كه‌ ژماره‌یان ده‌كاته‌ 109 هه‌زار و 149 كه‌س، له‌ پارێزگای سلێمانیش 10 هه‌زار و 478 خێزانی په‌نابه‌ر هه‌یه‌ كه‌ ژماره‌یان ده‌كاته‌ 29 هه‌زار و 295 كه‌س، ئه‌م په‌نابه‌رانه‌ به‌گشتی به‌شێكیان له‌نێو شاره‌كاندا نیشته‌جێن و به‌شێكیشیان له‌ نێو كه‌مپه‌كان". باسی له‌وه‌شكرد كه‌ پارێزگای كه‌ركووكیش نزیكه‌ی 813 خێزانی په‌نابه‌ر له‌خۆ ده‌گرێت".

ئه‌وه‌شی گوت كه‌ 10 كه‌مپیش هه‌یه‌ چواریان له‌ دهۆك و چوار له‌ هه‌ولێر و یه‌ك كه‌مپی هاوبه‌ش له‌ عه‌ربه‌ت له‌ سلێمانی هه‌یه‌ و له‌ كه‌ركووكیش هه‌یه‌.

سه‌رۆكی ده‌سته‌ی سه‌ربه‌خۆی مافی مرۆڤ له‌هه‌رێمی كوردستان زیا پترۆس سڵێوه‌ له‌ گوته‌یه‌كدا بۆ ده‌زگاكانی راگه‌یاندن گوتی "په‌نابه‌ران زۆر پێویستییان به‌هاوكارییه‌، ناكۆكی سیاسی و ئابووری و كۆمه‌ڵایه‌تی وایكردووه‌ زۆر كه‌س له‌ جیهاندا ناوچه‌كانی ره‌سه‌نی خۆیان به‌جێ بهێڵن و په‌نا بۆ وڵاتی دیكه‌ ببه‌ن".

گوتیشی "ئێستا به‌پێی ئامار و راپۆرته‌ نێوده‌وڵه‌تییه‌كان 65 ملیۆن و 600 په‌نابه‌رمان له‌ جیهاندا هه‌یه‌، 51 له‌سه‌د له‌وانه‌ن كه‌ له‌ وڵاتانی عه‌ره‌بیین، 54 له‌سه‌دی په‌نابه‌رانیش منداڵن و زیاتر له‌ 100 هه‌زار له‌و منداڵانه‌ بێ دایك و باوكن و چاره‌نووسی ئه‌و منداڵانه‌ له‌هه‌موو خراپتره‌".

زیا پترۆس سڵێوه‌ ئه‌وه‌شی گوت كه‌ ئه‌و وڵاتانه‌ی هاووڵاتییانیان وڵاتی خۆیان به‌جێ ده‌هێڵن تا ئێستا به‌جیددی له‌ هۆكاره‌كانی رۆیشتنی هاووڵاتییانیان نه‌كۆڵیوه‌ته‌وه‌.

هه‌روه‌ها له‌ درێژه‌ی قسه‌كانیدا سڵێوه‌ باسی له‌وه‌ش كرد كه‌ ژماره‌یه‌كی زۆر له‌ خه‌ڵكی عێراق ئاواره‌ و په‌نابه‌ری وڵاتان بوون و نێوخۆی ئه‌م وڵاته‌ بوون، له‌و باره‌یه‌وه‌ گوتی "تا 2003ه‌وه‌ زیاتر په‌نابه‌ر زیادییان كردووه‌، له‌ساڵی 2015 نزیكه‌ی چوار ملیۆن و 445 هه‌زار كه‌س وه‌كو ئاواره‌ په‌نایان بۆ وڵاتانی دیكه‌، نزیكه‌ی نیو ملیۆن له‌و كه‌سانه‌ ئێستا له‌ وڵاتانی ئه‌ورووپی په‌نابه‌رن و له‌ وڵاتانی ماون، هه‌روه‌ها له‌و ژماره‌یه‌ ملیۆنێك و 460 هه‌زار ئاواره‌ی هه‌رێمی كوردستان بوون، ئه‌وه‌ش ئه‌وه‌ ده‌گه‌یه‌نێت ده‌سه‌ڵاتدارانی حكوومه‌تی عێراق نموونه‌یه‌كی باشی ده‌سه‌ڵات و حوكمڕانیی پێشكه‌ش بكه‌ن".

له‌ كۆنفڕانسه‌كه‌دا ژماره‌یه‌ك په‌نابه‌ر باسیان له‌ ره‌وشی ژیانیان كرد و ئاماژه‌شیان بۆ نه‌هامه‌تییه‌كانی ژیانی ئاواره‌یی كرد به‌تایبه‌ت له‌نێو كه‌مپه‌كاندا.